ZhasPro

Грантқа арналған бизнес-жоспар: үлгі, комиссия талаптары және толтыру мысалы

бар болса; болмаса 0
жалдау, жалақы, сатып алу, салықтар мен жарналар
Айлық пайда
—
Грант шегерілгендегі өз қаржыңыз
—
Өтелу мерзімі
—
Өз қаржыңыздың жылдық қайтарымы
—
Қалай есептеледі
Пайда = Түсім − Шығыс. Өз қаржыңыз = Салынатын қаржы − Грант. Өтелу мерзімі = Өз қаржыңыз / Пайда, аймен (жоғары қарай дөңгелектенеді). Жылдық қайтарым = Пайда × 12 / Өз қаржыңыз × 100%.

Есептеу мысалы енгізілген — сандарды өзіңіздікіне ауыстырыңыз. Есептеу сіздің браузеріңізде жүреді, енгізілген деректер ешқайда жіберілмейді.

Не өзгерді

Комиссия талаптарының талдауы осында көшірілді: бес блокты бағалау парағы, нарықтық бағаны қайдан алу керек, қорғау қалай өтеді және гранттық жоба несиелік жоспардан немен ерекшеленеді; бюджет жобасы бойынша 2027 жылғы сомалар қосылды.

«Грантқа арналған бизнес-жоспар: үлгі, комиссия талаптары және толтыру мысалы» материалына арналған иллюстрация

Қысқаша

  • Грантқа арналған бизнес-жоспар — 400 АЕК-ке дейінгі (2026 жылы 1 730 000 ₸, бюджет жобасы бойынша 2027 жылы 1 877 200 ₸) грант үшін № 272 Қағидалардың 2-қосымшасы бойынша жасалатын бизнес-жоба. Оны мәртебе тексерілгеннен кейін Business.enbek.kz порталындағы жеке кабинеттен жүктеп алады; өз форматын Қағидалар қарастырмайды.
  • Үлгіде 10 бөлім бар: бастамашы, мақсат, қысқаша ақпарат, «грант қаражаты» және «өз қаражаты» бағандары бар сатып алулар тізбесі, бағалар, айлық табыс, 3 жылға пайда болжамы және нарық, клиент, сату орны мен жеткізушілер туралы үш бөлім.
  • Комиссия жобаны бағалау парағы (3-қосымша) бойынша бағалайды: «иә / жоқ» жауабы бар бес блок — идеяның бәсекеге қабілеттілігі, нарықты білу, қаржылық өміршеңдік, үміткердің дағдылары және жаңа жұмыс орындары. Балл мен өту шегі жоқ.
  • Бұл беттегі толтыру мысалы — Шымкенттегі тігін цехы: машиналар мен үстелдерге 1 730 000 ₸ грант, жалдау мен резервке 1 122 091 ₸ өз қаражаты, пайда грант жылы 2,9 млн ₸, келесі жылдары 4,2 млн ₸.
  • Дайын мысалды өз жобаңыз ретінде тапсыруға болмайды: комиссия бағалар елді мекеніңіздегі нарыққа сай ма деп сұрайды және қорғауда жоба сандарын меңгергеніңізді тексереді.

Грантқа арналған бизнес-жоспар — № 272 Қағидалардың 2-қосымшасы бойынша жасалатын бизнес-жоба. Оны интернеттен іздеп, дайын күйінде жүктеп алудың қажеті жоқ: Business.enbek.kz порталы үлгіні мәртебе автоматты тексерілгеннен кейін жеке кабинетте береді, үміткер оны толтырып, өтінімге тіркейді. Үлгіде 10 бөлім бар: өзіңіз туралы деректер, мақсат, қысқаша сипаттама, грант және өз қаражаты бойынша бөлінген сатып алулар тізбесі, бағалар, айлық табыс, 3 жылға пайда және нарық, клиент, сату орны мен жеткізушілер туралы үш бөлім. Грант — 400 айлық есептік көрсеткішке (АЕК; орысша МРП) дейін, 2026 жылы бұл 1 730 000 ₸-ге дейін (400 × 4 325 ₸). Жобаны аудандық немесе қалалық комиссия 3-қосымшадағы бағалау парағы бойынша бағалайды: бес блок, жауап «иә / жоқ», балл жоқ.

2027 жылғы сомалар. 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап АЕК 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасы бойынша 4 693 ₸; түпкілікті мәні заңға қол қойылғаннан кейін белгілі болады. Төмендегі тігін цехының мысалы 2026 жылғы АЕК бойынша есептелген.

АЕК-пен берілген сомалар: 2026 жыл және бюджет жобасы бойынша 2027 жыл
Көрсеткіш20262027 (жоба)
1 АЕК4 325 ₸4 693 ₸
Грант шегі, 400 АЕК1 730 000 ₸1 877 200 ₸

Төменде — үлгінің бөлімдері, әрқайсысына не жазылатыны, комиссия жауаптарды қалай бағалайтыны және Шымкенттегі тігін цехының бизнес-жоспары негізіндегі толтыру мысалы. Бұл — портал бағандарына бөліп жазылған дайын бизнес-жоспар: өз бланкіңізді ашқанда оны қасыңызда ұстаған ыңғайлы. Бұл бетте жүктеп алатын файл жоқ — бланкті тек портал береді, ал мысалдың барлық сандары төмендегі кестелерде тұр.

Үлгі қандай бөлімдерден тұрады және оларға не жазылады?

Он бөлімнен. Алғашқы жетеуі 2026 жылғы барлық редакцияда бір ретпен келеді, соңғы үшеуі нарықты, клиентті, сату орнын және жеткізушілерді сипаттайды.

Грантқа арналған бизнес-жоба үлгісі (№ 272 Қағидалардың 2-қосымшасы, 23.06.2026 ред.) және ZhasPro тігін цехы бойынша толтыру мысалы, 2026 жылғы қазан
БөлімҮлгі не сұрайдыТолтыру мысалы: тігін цехы
1. Жобаның бастамашысыаты-жөні, жеке сәйкестендіру нөмірі (ЖСН; орысша ИИН), байланыс деректері, мекенжайы, мәртебесі — жұмыссыз немесе жеке кәсіпкер (ЖК; орысша ИП), тәжірибесі, отбасы жағдайы, кәмелетке толмаған балалар саныөз деректеріңіз; тәжірибе — қай жерде және қанша жыл тіктіңіз
2. Жобаның мақсатыбір сөйлемШымкентте 4 жұмыс орны бар, айына 1,4 млн ₸ түсім табатын келісімшартпен тігетін цех ашу
3. Қысқаша ақпаратқандай бизнес, қай жерде, кім үшінтапсырыс берушінің пішу үлгілері (орысша лекала) бойынша партия тігу, 3 тігінші, салым 2,85 млн ₸
4. Жобаға арналған тауарлар мен қызметтер тізбесіатауы, саны, бағасы, барлығы, грант қаражаты және өз қаражаты3 тік тігісті машина, оверлок, үстелдер — грант; жалдау мен резерв — өз қаражаты
5. Қызметтер мен өнім бағасысіздің прайсыңызбір бұйымды тігу — 3 000 ₸ (модель шкаласының қадамы)
6. Айлық табысбаға × көлем467 бұйым × 3 000 ₸ ≈ 1,4 млн ₸
7. Пайда болжамыгрант жылы, келесі жыл, одан кейінгі жыл: «Барлық табыс − Барлық шығыс = Пайда»2,86 / 4,22 / 4,22 млн ₸
Нарық және бәсекелестеркімге және қайда сатасыз, техникалық талаптар, бәсекелестер, клиенттің табысы, оның жылдық сатып алу көлемі және есептің негізітапсырыс берушілер — дүкендер мен брендтер; қаладағы 3–5 цехтың бағасы
Тұтынушылар және сату орнынүкте қай жерде, орын неге таңдалды, клиенттер сіз туралы қалай біледі20–60 м² үй-жай, витрина керек емес
Жеткізушілер және артықшылықжеткізушілер, бәсекелік артықшылықжіп пен ине жеткізушілері; партияны тігу мерзімі

Соңғы үш жол әдейі нөмірсіз берілді. Порталдағы Қағидалар мәтінінде (28.05.2026 редакциясы) клиенттің табысы мен сатып алу көлемі «Ситуация на рынке и конкуренты» (нарықтағы жағдай және бәсекелестер) бөлімінде, нүктенің орны — «Анализ потенциальных потребителей» (әлеуетті тұтынушыларды талдау) бөлімінде, жеткізушілер «Каналы взаимодействия» (өзара байланыс арналары) бөлімінде тұр. Үлгінің қолданыстағы редакциясын 2026 жылғы 23 маусымдағы № 266 бұйрық бекітті, онда тармақтар басқаша бөлінуі мүмкін. Портал берген бланктегі баған атауларына қарап толтырыңыз.

Жас кәсіпкер грантқа арналған сатып алу тізімін толтырады

Неге өз үлгіңізді жасауға немесе біреудікін жүктеуге болмайды?

Себебі өтінім тек портал үлгісімен жасалған бизнес-жобамен қабылданады. Грантқа екі құжат керек: 1-қосымша бойынша электрондық цифрлық қолтаңбамен (ЭЦҚ; орысша ЭЦП) қол қойылған өтініш және 2-қосымша бойынша бизнес-жоба. Қызмет лицензияланатын болса, лицензия да қажет.

Еркін форматта жазылған бизнес-жоспарды, тіпті жақсы болса да, үлгінің бағандарына көшіруге тура келеді. Сондықтан жүктеп алынған «дайын бизнес-жоспар» тек есеп көзі ретінде пайдалы: онда смета, сценарийлер және өтелу есептеліп қойған. Үлгіге мәтінді емес, сандарды көшіресіз.

Екінші себеп те бар. Комиссияның бағалау парағында (3-қосымша) «иә / жоқ» жауабы бар бес блок бар, төртіншісі — «үміткер жоба мазмұнын меңгерген бе». Сандар біреудікі болса, бұл қорғауда бірден байқалады. Комиссияның сұрақтарына қалай жауап беру керегін бизнес-жоспар презентациясы туралы материал талдайды, ал құжаттардың толық тізбесі грантқа қажетті құжаттар бетінде берілген.

Мерзім жағынан тәртіп қарапайым: жылына кемінде екі лек өтеді, порталда өтініш қабылдау 10 жұмыс күніне созылады. Бланк мәртебе тексерілгеннен кейін ғана берілетіндіктен, есептерді алдын ала дайындаған дұрыс. Сонда осы 10 күн ішінде оларды үлгіге көшіру ғана қалады.

Комиссия грантқа арналған бизнес-жоспарды қалай бағалайды?

3-қосымшадағы бағалау парағы бойынша дауыс беру арқылы, баллсыз. Комиссияның әр мүшесі бес блоктың сұрақтарына «иә» не «жоқ» деп жауап береді және грант беруді немесе бермеуді ұсынудың себептерін жазбаша көрсетеді.

Қағидаларда үлгі мен бағалау парағы — екі бөлек қосымша, үлгінің бөлімдері парақтың сұрақтарына байланыстырылмаған. Кестенің үшінші бағаны — ZhasPro редакциясының салыстыруы: комиссия жауапты қай бөлімнен табуы ыңғайлы.

Комиссияның бағалау парағы (№ 272 Қағидалардың 3-қосымшасы) және үлгі бөлімдері: ZhasPro редакциясының салыстыруы, Қағидаларда мұндай байланыс жоқ
Бағалау парағының блогы (3-қосымша)Не сұрайдыҮлгінің қай жерінде жауап бар
1. Идеяның бәсекеге қабілеттілігіжоба елді мекенде сұранысқа ие ме, оның экономикалық мамандануына сай ма, бос тауаша бар ма3-бөлім, нарық пен сату орны туралы бөлімдер
2. Өткізу нарықтарының пысықталуыүміткер тұтынушылар мен бәсекелестерді біле менарық пен тұтынушылар туралы бөлімдер
3. Қаржылық өміршеңдікматериал, жабдық пен өнім бағасы нарықтық па, жоба қысқа немесе орта мерзімде рентабельді ме4–7-бөлімдер, жеткізушілер
4. Кәсіпкерлік дағдыларүміткер жоба мазмұнын меңгерген бе, оны таныстыра ала маотырыстағы қорғау
5. Жаңа жұмыс орындарыүміткердің өзінен бөлек орын бар маөтініш және шығыс болжамы

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі (ЕХӘҚМ) 2026 жылғы 11 маусымдағы лек туралы хабарландыруында мұны үш екпінге жинақтады: идеяның өміршеңдігі мен болашағы, қаржылық негізділік және жұмыс орындарының әлеуеті. Кворум — мүшелердің жартысынан көбі. Шешім қатысушылардың көпшілік даусымен қабылданады, дауыс тең болса, төраға шешеді. Қағидаларда өту балы жоқ, әр блок бойынша қанша «иә» керек екенін де олар нақтыламайды. Комиссия құрамы гранттық комиссия бетінде талданған.

1–3-бөлімдерге өзіңіз, мақсат және жоба туралы не жазу керек?

Қысқа әрі нақты. 1-бөлім — сауалнама, 2-бөлім — бір сөйлем, 3-бөлім — комиссия жобаны түсінді ме, жоқ па, соны шешетін бір абзац.

1-бөлім. Мәртебе қалай болса, солай көрсетіледі: жұмыссыз немесе ЖК. Комиссия шешіміне дейін ЖК ашу міндетті емес: жеңімпаз оң шешімнен кейін 5 жұмыс күні ішінде тіркеліп, порталда ЖК шотын көрсетеді. Тігін цехы және қызметкері бар кез келген бизнес үшін бір тұзақ бар: ЖК-ның қолданыстағы еңбек шарттары болса, портал өтінімді комиссияға жеткізбей, автоматты түрде қайтарады. Тәжірибені тексеруге болатындай етіп жазыңыз: қай жерде жұмыс істедіңіз, қолыңызбен не істедіңіз.

2-бөлім. Мақсат — не, қай жерде және қандай нәтижемен. Мысалы: «Шымкентте 4 жұмыс орны бар келісімшартпен тігетін цех ашып, айына шамамен 470 бұйым тігу деңгейіне шығу». Үлгі мақсатты бір сөйлемге сыйғызуды тікелей сұрайды.

3-бөлім. Формат, орын, клиент, сома. Цех үшін: тапсырыс беруші мата мен пішу үлгілерін әкеледі, цех партияны тіккені үшін ақы алады; үш тігінші айлықақыда; жөндеусіз салым 2 852 091 ₸, оның 1 730 000 ₸-сі — грант. Осы жерде жұмыс орындары туралы бір сөйлем айта кеткен жөн. 2026 жылдан бастап грант алушы 18 ай ішінде кемінде бір тұрақты жұмыс орнын ашып, оған мансап орталығының (орысша карьерный центр) жолдамасымен келген жұмыс іздеушіні алуға міндетті. Өтінімді жалпы кім бере алатынын грантты кім ала алады беті түсіндіреді.

Сатып алулар тізбесін қалай толтырып, грант пен өз ақшаңызды қалай бөлу керек?

Әр сатып алуға бір жол: атауы, саны, бағасы, сомасы және қай бағанға жазылатыны. Гранттық бағанға Қағидалардың 12-тармағында аталғандар ғана жазылады: мүкәммал, еңбек құралдары, технологиялық жабдық, жануарлар, мал, құс, көшет, тұқым, өскін және үй-жай жалдау.

Үлгінің 4-бөлімі Шымкенттегі тігін цехы мысалында: машиналар — satu.kz, 07.10.2026; жалдау — krisha.kz медианасы, 03.10.2026; ZhasPro есебі
АтауыСаныБағасы, ₸Барлығы, ₸Грант қаражаты, ₸Өз қаражаты, ₸
Jack H2-CZ тік тігісті өнеркәсіптік машинасы3295 000885 000885 0000
4 жіпті JATI JT-747D оверлогы1318 100318 100318 1000
Үстелдер, сервожетектер, пішу үстелі, үтіктеу орны1526 900526 900526 9000
Үй-жай жалдау, бірінші ай1200 000200 0000200 000
Резерв: бір айлық тұрақты шығын1922 091922 0910922 091
Барлығы2 852 0911 730 0001 122 091

Мысалға үш ескерту бар. Цех жоспарындағы «үстелдер мен үтіктеу орны» жолы — нарық бағасы емес, грант шегіне дейінгі бюджет қалдығы. Өз үлгіңізде оны нақты сатушылардың бағасы көрсетілген позицияларға бөліңіз. Қағидалар жалдауды да грантпен төлеуге рұқсат етеді — бұл жағдайда жабдықтың бір бөлігі өз қаражатына ауысады. Мата, жіп, фурнитура және тігіншілердің жалақысы 12-тармақ тізбесінде аталмаған, олардың орны — «өз қаражаты» бағаны.

Жабдықты жұбайыңыздан және жақын туыстарыңыздан сатып алуға, үй-жайды олардан жалдауға болмайды. Тұтыну мақсаттарына, несие өтеуге, тұрғын үйге, жерге, акцизделетін өнім өндірісіне, валютаға, бағалы қағаздар мен цифрлық активтерге жұмсауға тікелей тыйым салынған. Жөндеу, көлік пен жарнама тізбеде аталмаған, сондықтан оларды өз ақшаңызбен көрсеткен адалырақ. Даулы баптар грант қаражатын неге жұмсауға болады материалында талданған. Іске қосудың толық сметасын бастапқы шығындар калькуляторында жинаған ыңғайлы.

Бағалар мен айлық табысты қалай толтыру керек?

Баға — сіздің прайсыңыз, табыс — баға мен кәдімгі айдағы сату көлемінің көбейтіндісі. Екі бөлімді де комиссия нарықпен салыстырады: бағалау парағында тауарлар мен қызметтер бағасы нарықтық бағаға сай ма деген сұрақ бар.

Цех мысалында бір бұйымды тігу бағасы — 3 000 ₸, бірақ бұл модель шкаласының бір қадамы ғана: келісімшартпен тігетін цехтардың күні көрсетілген прайстарын ашық дереккөздерден таппадық. Осы бағамен 1,4 млн ₸ базалық түсім айына шамамен 467 бұйымға тең, яғни айына 26 жұмыс күні болғанда бір тігіншіге ауысымына 6 бұйым. Өз үлгіңізге бәсекелестердің бағасымен немесе тапсырыс берушімен келісіммен расталған баға керек.

Қызмет емес, тауар сатсаңыз, баға сатып алу бағасы мен үстеме бағадан есептеледі — оны үстеме баға калькуляторы тексеруге көмектеседі. Материалы бар қызметтерде бағадағы өзіндік құн үлесін тексеріңіз. Үйдегі кондитерлік цехтың бизнес-жоспарында бір келі торттың шикізаты Ұлттық статистика бюросының (ҰСБ; орысша БНС) 30.09.2026 жағдайындағы бөлшек бағаларымен есептелген, бұл есепті өз қалаңыз үшін қайталауға болады.

Комиссия нарықтық деп санауы үшін бағаны қайдан алу керек?

Күні көрсетілген ашық дереккөздерден: хабарландырулардан, сатушылардың прайстарынан және ресми статистикадан. Дереккөзсіз сан парақтың нарықтық баға туралы сұрағына жауап бермейді.

Грантқа арналған бизнес-жоспардағы нарықтық баға дереккөздері: krisha.kz 03.10.2026, ҰСБ 2026 жылғы II тоқсан, бюджет туралы заң мен заң жобасы
БапДереккөзБағдар және ескерту
Жалдауkrisha.kz хабарландырулары03.10.2026 жағдайы бойынша 20–60 м² дүкен үй-жайы ұсыныстарының медианасы: Шымкентте шамамен 200 000 ₸ (105 хабарландыру), Астанада 290 000 ₸, Алматыда 300 000 ₸; бұл ұсыныс бағасы, бағаға қаладан гөрі аудан көбірек әсер етеді
Жабдықsatu.kz немесе kaspi.kz сатушыларының прайстарыәр позицияға есеп күні көрсетілген 2–3 ұсыныс
ЖалақыҰСБ деректері2026 жылғы II тоқсанда ел бойынша медиана — 348 415 ₸, орташа — 486 388 ₸; ЖК мен олардың қызметкерлерін статистика қамтымайды, шағын бизнес үшін бұл жоғарғы бағдар
Жалақының төменгі шегібюджет туралы заң2026 жылғы ЕТЖ — 85 000 ₸; 2027 жылға бюджет жобасында 85 000 ₸, Президент 2026 жылғы 28 қазандағы Жолдауында 110 000 ₸ тапсырды

9 қала бойынша жалдау, тариф және жалақы іріктемелері Қазақстанға арналған бизнес-жоспарлар бөліміндегі әр жоспарда жиналған: оларды алғашқы салыстыру үшін алып, кейін өз хабарландыруларыңызбен ауыстырыңыз.

Үш жылға пайда болжамын қалай толтыру керек?

Үлгідегі формула бойынша: «Барлық табыс − Барлық шығыс = Пайда», грант алынған жыл, келесі жыл және одан кейінгі жыл үшін бөлек. Грант жылы базалық сценарийдің он екі айына тең емес: тапсырыстар бірден толық келмейді.

Цех жоспарында үш айлық сценарий бар. Пессимистік: түсім 900 000 ₸, залал 103 091 ₸. Базалық: түсім 1 400 000 ₸, пайда 351 909 ₸. Оптимистік: түсім 2 000 000 ₸, пайда 665 596 ₸. Болжамда грант жылы пессимистік сценарийдің үш айы мен базалық сценарийдің тоғыз айынан құралды, келесі жылдар өсусіз, база бойынша есептелді.

Үлгінің 7-бөлімі тігін цехы мысалында: үш жылға пайда болжамы, жоспар сценарийлері бойынша ZhasPro есебі, оңайлатылған режим 4%, 2026 жылғы қазан
ЖылБарлық табыс, ₸Барлық шығыс, ₸Пайда, ₸
Грант алынған жыл15 300 00012 442 0922 857 908
Келесі жыл16 800 00012 577 0924 222 908
Одан кейінгі жыл16 800 00012 577 0924 222 908
Тігін цехының болжам жылдары бойынша пайдасыГрант жылы — 2,86 млн ₸, келесі және одан кейінгі жылдары — 4,22 млн ₸-ден пайда.Грант жылы2,86 млн ₸Келесі жыл4,22 млн ₸Одан кейінгі жыл4,22 млн ₸3 ай пессимистік + 9 ай базалық, кейін база; Шымкент, 4%
Үлгінің 7-бөліміне арналған тігін цехының пайда болжамы. Бизнес-жоспар сценарийлері бойынша ZhasPro есебі, 2026 жылғы қазан.

Шығысқа үш тігіншінің айлықақысы жұмыс берушінің жарналарымен бірге, жалдау, жіп пен ине, салық және ЖК-ның өзі үшін төлейтін жарналары кірді. Салық — оңайлатылған декларация негізіндегі арнаулы салық режимі (орысша упрощёнка) бойынша базалық 4%, бұл қормен алынған болжам. Шымкент мәслихаты 2026 жылға мөлшерлемені 2%-ға дейін төмендетті, сонда базалық пайда айына 28 000 ₸-ге өседі. Гранттың өзі болжамдағы табысқа қосылмаған. Ол оңайлатылған режимде табысқа кіре ме — бұл жөнінде Мемлекеттік кірістер комитетінің (МКК; орысша КГД) түсіндірмесі жоқ; 4% болғанда бұл 69 200 ₸ болар еді. Өз сандарыңызбен салымның өтелуін беттің басындағы калькулятор немесе бөлек өтелу калькуляторы есептейді. Шектің логикасын залалсыздық нүктесін қалай есептеу керек нұсқаулығы түсіндіреді.

Нарық, клиенттер және жеткізушілер туралы бөлімдерге не жазу керек?

Комиссия өз қаласында тексере алатын нәрсені: бәсекелестердің атауы мен бағасы, клиентіңіз кім және ол қанша сатып алады, орын неге таңдалды, кімнен сатып аласыз. Комиссия аудан немесе қала деңгейінде құрылады, оның мүшелері жергілікті нарықты біледі.

Үлгі клиенттің орташа айлық табысын, оның жылдық сатып алу көлемін және есептің неге негізделгенін көрсетуді сұрайды. Тігін цехының клиенті — көшеден келген адам емес, дүкен, бренд немесе ұйым. Сондықтан есептің негізі — ниет хаты (орысша письмо о намерениях) немесе сынақ партиясы, өткіншілерден алынған сауалнама емес. Цех жоспарында бұл тікелей жазылған: басты тәуекел — ірі тапсырыс берушінің кетуі, ал 3–4 тұрақты тапсырыс беруші біреуден сенімдірек.

Сату орны туралы бөлімде цехтың өз дәлелі бар: витрина керек емес, аудан мен жарық маңыздырақ, сондықтан үй-жайды адам ағынынан алысырақ іздеуге болады. Жеткізушілер туралы бөлімде жіп, ине және орам сататын нақты сатушыны бағасы мен күнімен атаңыз. Бұл бағалау парағының бастапқы материалдардың нарықтық бағасы туралы сұрағына да жауап береді. Бәсекелік артықшылық — бір сөйлем: партияны тігу мерзімі, мамандану, бір бұйымның бағасы. Басқа форматтарда бұл «үйге жақын», «арзанырақ», «тезірек» немесе «ауылда жалғыз» болуы мүмкін. Ауылдық идеяларда (мал, құс, жылыжай) ауданның мамандануы туралы өз дәлелдеріңіз керек: шаруашылық бағытын, жайылым мен жем-шөптің бар-жоғын және өнімді кімге өткізетініңізді көрсетіңіз.

Жобаны қорғау отырысы қалай өтеді?

Жеке қатысумен: үміткер комиссия отырысында жобасын таныстырады, онлайн қорғауға да рұқсат етіледі. Отырыс қабылдау жабылғаннан кейін 10 жұмыс күні ішінде аудио- немесе бейнетіркеумен өтеді және мансап орталықтарының әлеуметтік желілерінде тікелей эфирде көрсетіледі.

Орны, күні мен уақыты туралы хабарлама порталдағы жеке кабинетке келеді. Жазбаны еңбек ұтқырлығы орталығы 12 ай сақтайды. Отырысқа дауыс құқығы жоқ бақылаушылар жіберіледі: бизнес, үкіметтік емес ұйымдар, БАҚ өкілдері және мәслихат депутаттары. Шешімнен кейін хаттама 2 жұмыс күні ішінде еңбек нарығының автоматтандырылған орталықтандырылған жүйесіне (орысша АЦС «Рынок труда») енгізіледі.

Парақтың төртінші блогы — жоба мазмұнын меңгеру және оны таныстыра білу — дәл осы жерде тексеріледі. Сондықтан делдал жазған жоспар қауіпті: оверлоктың бағасы немесе бір ауысымда қанша бұйым тігілетіні туралы сұраққа өзіңіз жауап бересіз. Қысқа таныстыруды қалай құру керегін бизнес-жоспар презентациясы материалы талдайды.

Үлгіні толтырғанда қандай қателер жіберіледі?

Көбіне біреудің сандарын көшіреді және гранттық бағанға грант төлемейтін нәрсені жазады. Кесте Қағидалардың 12 және 16-тармақтары мен бағалау парағының сұрақтары бойынша құрастырылды.

Грантқа арналған бизнес-жоспар үлгісін толтырудағы қателер: белгі → себеп → шешім, № 272 Қағидалардың 12, 16-тармақтары және 3-қосымшасы бойынша
БелгіСебебіШешімі
Гранттық баған 1 730 000 ₸-ден асадыгрант сомасы өтінім жылының АЕК-і бойынша есептелмеген2026 жылы 400 × 4 325 ₸ = 1 730 000 ₸, 2027 жылы бюджет жобасы бойынша 400 × 4 693 ₸ = 1 877 200 ₸; асқан бөлігі — өз қаражатына
Смета Қағидаларды бұзадыжабдық туыстан сатып алынады немесе үй-жай жұбайдан жалданадыбасқа сатушы немесе жалға беруші таңдау
Дағдылар бойынша «жоқ»үміткер қорғауда өз сандарында шатасадыүлгіні өзіңіз толтыру және жауаптарды алдын ала дайындау
Тауаша бойынша «жоқ»идея елді мекенде бұрыннан көп нәрсені қайталайдыайырмашылықты көрсету немесе басқа тауаша таңдау
Комиссия нарықтық бағалар бойынша «жоқ» дедібағалар басқа қаланың дайын жоспарынан алынғанәр позицияға сатушылардың күні көрсетілген 2–3 ұсынысы
Гранттық бағанда мата, шикізат немесе жалақы тұр12-тармақ тізбесімен салыстырылмағаноларды өз қаражатына көшіру
Портал өтінімді комиссияға дейін қайтардыЖК-да еңбек шартымен жұмыс істейтін қызметкерлер барөтінімді қызметкер алғанға дейін беру, адамдарды шешімнен кейін рәсімдеу
Рентабельділік бойынша «жоқ»шығыста гранттан кейінгі жалдау, жарналар, салық жоқсценарийлердегідей толық айды есептеу
Жұмыс орындары бойынша «жоқ»жобада үміткердің өзінен бөлек орын жоқбірінші жылдан кемінде бір орын мен оның жалақысын қосу
Соңғы бөлімдер басқа жерге толтырылғанүлгі ескі редакцияның нөмірлері бойынша толтырылғанберілген бланктегі баған атауларына қарау

Бизнес-жоспарға қатысы жоқ автоматты бас тартудың басқа себептері гранттан бас тарту себептері талдауында берілген. Болжамға қызметкердің салықтарымен бірге құнын жалақы калькуляторы есептейді.

Цех сіздің форматыңыз болмаса, қай дайын бизнес-жоспарды негізге алған жөн?

Экономикасы ұқсасын: табыс қызметтен, тауардан немесе клиенттер ағынынан келетінін. Бөлімдегі барлық жоспар бір әдістемемен есептелген — дереккөздері бар смета, үш сценарий, қалалар бойынша өтелу және грант талдауы.

Табыс клиенттер ағынынан келсе, «алып кететін кофе» кофеханасының бизнес-жоспарын қараңыз: оның гранттық бөлігі де дәл 1 730 000 ₸, ал үлгі бөлімдері бойынша талдауы есептеулері бар бизнес-жоспар мысалында берілген. Бизнесіңіз витринасыз, клиентке барып көрсетілетін қызмет болса, клининг компаниясының бизнес-жоспары жарайды: онда ең даулы жол — қойма-кеңсе. Киім жөндеу мен өлшем бойынша тігуге ателье жоспары, үйдегі өндіріске кондитерлік цех жоспары лайық. Тауар сататын формат іздесеңіз, үй жанындағы дүкеннің бизнес-жоспарын ашыңыз.

Грантқа арналған бизнес-жоспар несиелік жоспардан немен ерекшеленеді?

Көлемі мен қаржы бөлігінің тереңдігімен. Грант үлгісі «Даму» қорының үлгілік жоспарынан қысқа: онда баланс, NPV және залалсыздық нүктесі жоқ, тек смета, бағалар, айлық табыс және 3 жылға пайда бар.

Несиеге арналған «Даму» үлгілік жоспарында NPV мен өтелу мерзімі көрсетілген түйіндеме, маркетингтік және техникалық бөлімдер, штат кестесі, пайдалану шығындары, қаржыландыру қажеттілігі және қаржылық көрсеткіштер бар. Кейін несие керек болса, мұндай жоспарды жаңадан жазуға тура келеді; талаптар «Даму» үшін бизнес-жоспар материалында талданған. Технологиялық идеясы бар студенттер мен командалар стартаптарға арналған гранттарды қарағаны жөн, онда өтінімнің басқа форматтары бар.

Форматыңызға дайын жоспар болмаса, бөлімдерді нөлден қалай жазу керегін бизнес-жоспарды қадам бойынша жазу нұсқаулығы түсіндіреді. 400 АЕК-ке дейінгі гранттың өз шарттары — санаттар, мәртебе және «Бастау Бизнес» сертификаты — бөлек талданған. Ескерте кетейік: жақсы толтырылған үлгі бас тарту қаупін азайтады, бірақ грантқа кепілдік бермейді. Шешімді комиссия дауыс беру арқылы шығарады, ал парақтың қай блоктары бойынша жиі «жоқ» деп жауап беретіні туралы ашық деректер жоқ.

Келесі қадам

Жиі қойылатын сұрақтар

Грантқа арналған бизнес-жоспар үлгісін қайдан жүктеуге болады?
Business.enbek.kz порталындағы жеке кабинеттен: мәртебе автоматты тексерілгеннен кейін үміткер № 272 Қағидалардың 2-қосымшасы бойынша бизнес-жоба үлгісін жүктеп алады, толтырады және өтінімге тіркейді. ZhasPro-да үлгі файлы жоқ — мұнда оның құрылымы мен толтыру мысалы берілген.
Дайын бизнес-жоспарды грантқа тапсыруға бола ма?
Портал үлгісіне көшірілсе және ондағы сандар сіздікі болса ғана. Комиссия бағалар нарықтық бағаға сай ма деген сұраққа «иә / жоқ» деп жауап береді және үміткердің жоба мазмұнын меңгергенін тексереді. Интернеттен алынған дайын жоспар есептің үлгісі ретінде ғана жарайды: жалдауды, бағаларды және жеткізушілерді өзіңіздікімен ауыстыру керек.
Грант үлгісінде неше бөлім бар?
Он: бастамашы, мақсат, қысқаша ақпарат, жобаға арналған тауарлар мен қызметтер тізбесі, бағалар, айлық табыс, үш жылға пайда болжамы және нарық, тұтынушылар, сату орны, жеткізушілер мен бәсекелік артықшылық туралы үш бөлім. Соңғы үшеуінің реті 2026 жылғы редакцияларда әртүрлі.
Өз ақшамды салу міндетті ме?
№ 272 Қағидалар қоса қаржыландыруды міндетті деп атамайды, бірақ сатып алулар кестесінде «өз қаражаты» бағаны бар. Шикізатты, тауарды және жалақыны грантпен төлеуге болмайды, сондықтан сметада өз ақшаңыз әрдайым дерлік болады: тігін цехының мысалында — 1 122 091 ₸.
Комиссияда қанша балл жинау керек?
Балл керек емес: 3-қосымшадағы бағалау парағында балл жоқ. Комиссияның әр мүшесі бес блок бойынша «иә» не «жоқ» деп жауап беріп, себебін жазбаша көрсетеді, ал шешім қатысып отырғандардың көпшілік даусымен шығарылады.
Грантқа бизнес-жоспарды тегін жасатуға бола ма?
«Атамекен» services.atameken.kz порталында 1–25 күнтізбелік күн ішінде тегін кеңес беріп, бизнес-жоспар дайындайды, бірақ қызмет тіркелген бизнеске арналған. Грант үшін бәрібір портал үлгісі толтырылады, ал оны үміткер өзі қорғайды.

Дереккөздер

Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.

  1. Кәсіпкерлік бастамаға жәрдемдесу жөніндегі шараларды ұйымдастыру және қаржыландыру қағидалары (ЕХӘҚМ 2023 жылғы 30 маусымдағы № 272 бұйрығы, 2026 жылғы 28 мамырдағы № 207 және 23 маусымдағы № 266 бұйрықтармен өзгертілген ред.): 11–12, 15, 16, 25-1-тармақтар, 2 және 3-қосымшалар · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  2. Business.enbek.kz: бизнес-жоба үлгісі (2-қосымша) мен бағалау парағы (3-қосымша) бар Қағидалар мәтіні, 28.05.2026 ред. (орысша мәтін) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  3. ЕХӘҚМ: 2026 жылы грант мөлшері — 400 АЕК, яғни 1 730 000 ₸; іріктеу критерийлері (11.06.2026) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  4. satu.kz: тік тігісті өнеркәсіптік машиналар мен оверлоктардың бағалары · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  5. krisha.kz: Шымкенттегі 20–60 м² үй-жайларды жалға беру хабарландырулары, медиана — ZhasPro зерттеушісінің есебі · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  6. 2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң: 2026 жылғы АЕК — 4 325 ₸, ЕТЖ — 85 000 ₸ · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  7. 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасы: 2027 жылғы АЕК — 4 693 ₸ (жоба, қабылданбаған) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  8. ҰСБ: орташа айлық және медиандық жалақы, 2026 жылғы II тоқсан · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  9. «Даму» қоры: несиеге арналған үлгілік бизнес-жоспар мысалы («Жүк тасымалы», 2018) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  10. Ұлттық кәсіпкерлер палатасы (орысша НПП «Атамекен»): ШОБ үшін тегін кеңес және бизнес-жоспар әзірлеу · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  11. ZhasPro тігін цехының бизнес-жоспары: смета, үш сценарий және 9 қала бойынша өтелу, 25.10.2026 есебі · тексерілді 2026 жылғы 25 қазан
  12. Президенттің 28.10.2026 Жолдауы: ЕТЖ-ні 110 000 ₸-ге дейін көтеру тапсырмасы · тексерілді 2026 жылғы 5 қараша

Осы тақырыпқа қатысты