ЖК мен ЖШС үшін ЭЦҚ-ны ұзарту және қайта шығару 2027
Қысқаша
- ЭЦҚ-ны ұзартуға болмайды — оны қайта шығарады: кілт жарамды тұрғанда мұны pki.gov.kz-тегі ҰКО жеке кабинетінде, сол кілтпен кіріп, онлайн жасайды.
- Мерзімі өтіп кетсе, онлайн қайта шығару жабық: алғаш алғандағыдай, камера арқылы қашықтан сәйкестендірумен жаңа өтінім беріледі.
- Компьютердегі немесе телефондағы кілт 1 жыл, чипі бар жеке куәліктегі, бұлттағы немесе қорғалған тасымалдағыштағы кілт 3 жыл жарамды; беру тегін.
- ЖК жеке тұлғаның кілтін қайта шығарады, ЖШС-те қызметкердің өтінімін бірінші басшы растайды; директор ауысқанда бұрынғы басшыға шығарылған заңды тұлға кілттері кері қайтарып алынады.
ЖК мен ЖШС үшін ЭЦҚ ұзарту іс жүзінде кілтті қайта шығаруды білдіреді: сертификат жарамды тұрғанда жаңасы Ұлттық куәландырушы орталықтың (ҰКО) жеке кабинетінде онлайн шығарылады — қайта бейне-сәйкестендірусіз және халыққа қызмет көрсету орталығына (ХҚКО) бармай. Мерзімі өтіп кетсе, онлайн қайта шығару жабық: алғашқы рет алғандағыдай, сәйкестендірумен жаңа өтінім беру керек. Файл түріндегі кілт 1 жыл, чипі бар куәліктегі немесе бұлттағы кілт 3 жыл жарамды, беру тегін. Төменде — мерзімді қалай өткізіп алмау, электрондық цифрлық қолтаңбаны (ЭЦҚ) басшы мен қызметкерлерге қалай қайта шығару және құпиясөз ұмытылғанда немесе директор ауысқанда не істеу керегі.
Бұл материал мерзім мен қайта шығару туралы. ЭЦҚ-ны алғаш рет қалай алу керегі ЭЦҚ-ны қашықтан алу нұсқаулығында, ал жеке кәсіпкерге (ЖК), басшыға және қызметкерге қай кілт үлгісі керегі бизнеске арналған ЭЦҚ нұсқаулығында талданған.
ЭЦҚ қанша жарамды және оны қашан қайта шығару керек
Мерзім кілттің қайда сақталатынына байланысты (ҰКО қағидалары, № 522/НҚ бұйрыққа 3-қосымша, 15-тармақ).
| Кілт қайда сақталады | Сертификат мерзімі | Жарамды кезде қалай қайта шығарылады |
|---|---|---|
| Компьютердегі файл | 1 жыл | ҰКО жеке кабинеті |
| Мобильді қосымша (eGov Mobile) | 1 жыл | кілт тек қосымшаның ішінде жұмыс істейді, сонда шығарылады |
| Чипі бар жеке куәлік | 3 жыл | ҰКО жеке кабинеті |
| Бұлттық қойма, қорғалған тасымалдағыш | 3 жыл | ҰКО жеке кабинеті |
Бизнеске мерзімді ең нашар жағдаймен есептеген ыңғайлы: ЖК мен қызметкерлерде әдетте кілт-файл болады, яғни қайта шығару жылына бір рет. Аяқталу күні ҰКО жеке кабинетінде және кілтті таңдағанда NCALayer-де көрінеді. Басылымдардың дерегінше, ҰКО мерзім біткенге дейін бір ай, екі апта және 7 күн қалғанда поштаға еске салу жібереді.
Күнге екі апта қалғанда өзіңізге еске салғыш қойыңыз. Соңғы күні SMS келмей не кабинетке кіру өтпей қалуы мүмкін. Мерзімі өткен кілтпен электрондық шот-фактураға (ЭШФ), салық төлеушінің кабинетіндегі есептілікке және шарттарға қол қоя алмайсыз — жаңа кілт алғанша 910 нысанын тапсыру немесе ЭШФ жазу тоқтап қалады.
Кілт жарамды кезде ЭЦҚ-ны онлайн қалай қайта шығарады
Қадамдар ретімен
- Қадам 1
NCALayer-ді тексеріңіз. Бағдарлама тегін, оны тек ncl.pki.gov.kz сайтынан жүктеу керек; 02.09.2026 жаңартуы кілттер қоймасының шолғышын қосты.
- Қадам 2
ҰКО жеке кабинетіне pki.gov.kz сайтында жарамды кілтпен кіріңіз. Жүйе кіруді SMS-кодпен растауды сұрауы мүмкін.
- Қадам 3
Қайта шығаруды таңдаңыз. ЭЦҚ кілттері бөлімінде сертификаттарды қайта шығаруды іске қосыңыз — ҰКО анықтамасында солай аталған. Қайта бейне-сәйкестендіру керек емес: жеке басыңызды жарамды кілт растайды.
- Қадам 4
Жаңа кілт пен құпиясөзді сақтаңыз. Құпиясөзді бөтен адам көрмейтін жерге жазыңыз, ал ескі файлды басқа адамдар қолданатын компьютерлерден өшіріңіз.
Қайта шығару үлгіні өзгертпейді. Қызметкер «Сотрудник организации» (ұйым қызметкері) кілтін алған болса, ал енді шарттарға қол қойса, оған «Сотрудник с правом подписи» (қол қою құқығы бар қызметкер) үлгісі бойынша жаңа сертификат керек — бұл қайта шығару емес, жаңа өтінім.
ЖК мен ЖШС үшін ЭЦҚ-ны қайта шығару: кім не істейді
| Жағдай | Қай кілт | Кім береді | Кім растайды |
|---|---|---|---|
| ЖК | жеке тұлғаның кілті (ЖК-ға бөлек үлгі жоқ) | ЖК-ның өзі | керек емес |
| ЖШС, бірінші басшы | «Первый руководитель» (бірінші басшы) | басшы (БСН + ЖСН) | керек емес |
| ЖШС, қызметкер | «Сотрудник с правом подписи» немесе «Сотрудник организации» | қызметкер | бірінші басшы өз ЭЦҚ-сымен немесе уәкілетті қызметкер |
Мұнда БСН — бизнес-сәйкестендіру нөмірі, ЖСН — жеке сәйкестендіру нөмірі. 2026 жылғы қыркүйектен бірінші басшы «Сотрудник с правом подписи» кілті бар қызметкерге сертификат шығару және кері қайтарып алу өтінімдерін растауды және қабылдамауды тапсыра алады (ҰКО-ның 02.09.2026 жаңалығы). Бірнеше қызметкері бар жауапкершілігі шектеулі серіктестік (ЖШС) үшін бұл бір адамға тәуелділікті жояды. Қызметкерлер туралы толығырақ — қол қою құқығы бар қызметкерге ЭЦҚ материалында.
ЭЦҚ мерзімі өтіп кетсе
Мерзімі өткен кілтпен ҰКО кабинетіне кіру мүмкін емес, сондықтан жол біреу — жаңа өтінім.
- Жарамды ҚР жеке куәлігін, SMS үшін телефонды және веб-камерасы бар компьютерді немесе камерасы бар смартфонды дайындаңыз (ҰКО шарттары).
- pki.gov.kz немесе egov.kz сайтында өтінім беріп, камера арқылы биометриядан өтіңіз — 5 әрекетке дейін.
- Қашықтан сәйкестендіру өтпесе немесе мемлекеттік базада фотоңыз болмаса, ХҚКО-ға жүгініңіз — бұл қосалқы жол.
- ЖШС басшысы БСН мен ЖСН-ді көрсетеді; 5 сәтсіз әрекеттен кейін кіру 15 минутқа бұғатталады.
ҰКО қағидалары бойынша қашықтан сәйкестендіргенде беру мерзімі — бір жұмыс күні. Бұл тәртіпті ЭЦҚ-ны қашықтан алу нұсқаулығы бөлек талдайды.
Ұмытылған құпиясөз, кілттің бөтен қолға түсуі және директордың ауысуы
| Не болды | Не істеу керек |
|---|---|
| Құпиясөз ұмытылды, кілт жарамды | сертификатты ҰКО кабинетінде кері қайтарып алып, жаңасын алу: құпиясөз қалпына келмейді |
| Құпиясөз ұмытылды, кілттің мерзімі өтті | бірден сәйкестендірумен жаңа өтінім |
| Құпиясөзді ауыстырғыңыз келеді | қазіргісін білсеңіз ғана болады |
| Кілт бөтен адамдарға түсуі мүмкін | сертификатты жеке кабинетте немесе ХҚКО-да кері қайтарып алу |
| ЖШС-тің бірінші басшысы ауысты | бұрынғы басшыға шығарылған заңды тұлға кілттері кері қайтарып алынады, жаңа басшы өз кілтін алады |
| Қызметкер жұмыстан кетті | қызметкердің ЭЦҚ-сы туралы материалдағыдай, оның сертификатын кері қайтарып алу |
ҰКО қағидалары (21-тармақ) кері қайтарып алу негіздері ретінде мыналарды атайды: иесінің талабы, жалған мәліметтер, иесінің қайтыс болуы, тегінің, атының, әкесінің атының өзгеруі, заңды тұлғаның қайта ұйымдастырылуы немесе таратылуы, басшының ауысуы, сот шешімі. Сертификатты ХҚКО-ға бармай-ақ ҰКО жеке кабинетінде өзіңіз немесе ХҚКО-да өтініш бойынша кері қайтарып ала аласыз (кері қайтарып алу туралы ҰКО беті).
Кілтті бухгалтерге немесе досыңызға бермеңіз. Қол қою өкілеттігі бар ЭЦҚ электрондық құжатты қағазға қол қойылған құжатпен теңестіреді (Цифрлық кодекс, 62-бап). Бухгалтер сіздің ЭШФ-іңізді жүргізсе, оған қызметкердің жеке кілтін шығарған дұрыс.
ЭЦҚ-ны қайта шығарғанда жиі кездесетін қателер
| Белгі | Себеп | Шешім |
|---|---|---|
| Сайт кілтті көрмейді | NCALayer іске қосылмаған немесе ескірген | ncl.pki.gov.kz-тен жаңа нұсқасын орнатып, кіруден бұрын іске қосу |
| ҰКО кабинеті кіргізбейді | кілттің мерзімі өткен | сәйкестендірумен жаңа өтінім |
| eGov Mobile кілті компьютерде ашылмайды | қосымша сертификаттары тек оның ішінде жұмыс істейді | pki.gov.kz-те ҰКО кілтін алу |
| Қызметкердің өтінімі ұзақ күтуде | басшы оны өз ЭЦҚ-сымен растамаған | кабинетте растау немесе мұны қол қою құқығы бар қызметкерге тапсыру |
| ЭШФ АЖ-ге кіру өтпейді | кілт түрі сәйкес емес | ЖК — жеке тұлғаның кілті, ЖШС — басшының немесе қызметкердің заңды тұлға кілті |
Қайта шығарғаннан кейін бизнес жұмыс істейтін сервистерге кіруді тексеріңіз: ЭШФ порталы (ЭШФ ақпараттық жүйесі, ЭШФ АЖ), салық төлеушінің кабинеті, банк. ЭЦҚ деген не және оны қай заң реттейді — қысқаша ЭЦҚ туралы сөздік мақаласында, бизнес жүргізу туралы қалған материалдар — «Өз ісің» бөлімінде.
Келесі қадам
- Өз ісіңКәсіпкерлік 2027: ЖК қашан міндетті, ЖК мен ЖШС-ті бір жұмыс күнінде тегін тіркеу, салық режимі, деректерді…
- Қазақстанда ЖК ашу 2027: eGov, Kaspi немесе ХҚКО арқылыЖК ашу 2027: eGov порталы, Kaspi және e-Salyq Business арқылы тегін тіркеу, ХҚКО-ның рөлі, қадамдар, салық…
- СалықтарЖК салықтары 2027: оңайлатылған режимде, ЖБТ-де және өзін-өзі жұмыспен қамтығандар не төлейді, өзі үшін 22 525…
Жиі қойылатын сұрақтар
ЭЦҚ қанша уақыт жарамды?
Мерзімі өткен ЭЦҚ-ны онлайн ұзартуға бола ма?
ЭЦҚ құпиясөзін ұмытып қалсам, не істеймін?
ЖШС-тің ЭЦҚ-сын қалай қайта шығарады?
ЭЦҚ-ны қайта шығару қанша тұрады?
Дереккөздер
Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.
- ЦДИАӨМ-нің 28.08.2026 № 522/НҚ бұйрығы: ҚР ҰКО қағидалары (3-қосымша) — сертификаттардың мерзімі, берілуі, кері қайтарып алынуы; 11.09.2026 бастап күшінде · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҰКО анықтамасы: жеке кабинетке кіру, ЭЦҚ-ны қайта шығару · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҚР ҰКО: жеке және заңды тұлғалардың ЭЦҚ-ны қашықтан алу шарттары · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҚР ҰКО: заңды тұлғалар сертификаттарын жеке кабинет немесе ХҚКО арқылы кері қайтарып алу · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҰКО жаңалықтары: өтінімдерді растауды тапсыру (02.09.2026), NCALayer жаңартуы (02.09.2026) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- NCALayer — ЭЦҚ-мен жұмыс істеуге арналған ҰКО бағдарламасы · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- Digital Business, 31.08.2026: ЭЦҚ құпиясөзін қалпына келтіру мүмкін емес, кілт жарамды және мерзімі өткен кездегі қайта шығару (орысша) · тексерілді 2026 жылғы 16 қараша