БСН (бизнес-сәйкестендіру нөмірі): қарапайым тілмен бұл не және қалай қолданылады
Не өзгерді
2026 жылы stat.gov.kz сайтында компанияларды БСН бойынша ашық іздеу жабылды: функция пайдаланушы кабинетіне көшірілді, жүйеге кіру керек.

Қысқаша
- БСН — заңды тұлғаның, оның филиалы мен өкілдігінің және бірлескен кәсіпкерлік нысанындағы ЖК-ның бірегей нөмірі (№ 223-III Заң, 1-бап, 1-тармақ, 1-1) тармақша).
- Бір адам жүргізетін ЖК БСН алмайды: ол ЖСН бойынша жұмыс істейді.
- БСН-де 12 цифр бар: тіркелген жылы мен айы, тұлға түрі, белгісі (бас ұйым, филиал, өкілдік), реттік нөмір және бақылау цифры — 2007–2023 жылдардағы қағидалар бойынша нөмірлер осылай құрылған.
- stat.gov.kz сайтында БСН бойынша іздеу енді тек кабинетте, жүйеге кірмей Мемлекеттік кірістер комитетінің порталында іздеуге болады.
БСН (бизнес-сәйкестендіру нөмірі; орысша БИН) — заңды тұлғаға, оның филиалы мен өкілдігіне, сондай-ақ бірлескен кәсіпкерлік нысанында жұмыс істейтін жеке кәсіпкерге қалыптастырылатын бірегей нөмір (2007 жылғы 12 қаңтардағы № 223-III ҚР Заңы, 1-бап, 1-тармақ, 1-1) тармақша). Жауапкершілігі шектеулі серіктестік (ЖШС) құрылғанда оның атауы, капиталы, құрылтайшылары және орналасқан жері туралы мәліметтер БСН ұлттық тізіліміне енгізіледі, ал заңды тұлғаны «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы тіркейді. Бір адам жүргізетін жеке кәсіпкерде (ЖК) БСН жоқ — ол өзінің жеке сәйкестендіру нөмірін (ЖСН) пайдаланады.
| Көрсеткіш | Мәні |
|---|---|
| Термин KZ / RU / EN | бизнес-сәйкестендіру нөмірі (БСН) / БИН / business identification number (BIN) |
| Норма | № 223-III Заң, 1-бап, 1-тармақ, 1-1) тармақша |
| Кімге | заңды тұлға, филиал, өкілдік, бірлескен ЖК |
| Ұзындығы | 12 цифр |
| Тізілім | БСН ұлттық тізілімі (ЖШС үшін — мемлекеттік корпорацияда мемлекеттік тіркеу кезінде) |
БСН разрядтар бойынша қалай оқылады
Құрылымы нөмірлерді қалыптастыру қағидаларында (ҚР Үкіметінің № 406 қаулысы) сипатталған. Бұл қаулы 2023 жылғы 1 қыркүйекте күшін жойды, ал қолданыстағы қағидаларды біз салыстырған жоқпыз, сондықтан дәлірек айтсақ: 2007–2023 жылдардағы қағидалар бойынша берілген БСН мына түрде құрылған.
| Разрядтар | Нені білдіреді | Мәндері |
|---|---|---|
| 1–4 | тіркелген жыл (соңғы 2 цифры) мен ай | ЖЖАА |
| 5 | тұлға түрі | 4 — резидент заңды тұлға, 5 — резидент емес заңды тұлға, 6 — бірлескен ЖК |
| 6 | белгісі | 0 — бас ұйым, 1 — филиал, 2 — өкілдік |
| 7–11 | реттік нөмір | 5 цифр |
| 12 | бақылау цифры | алғашқы 11 цифрдың салмақталған қосындысын 11-ге бөлгендегі қалдық |
Талдау мысалы
1907 4 0 xxxxx K түріндегі шартты нөмірді алайық (нақты компания емес). Алғашқы төрт цифр — 19 және 07: 2019 жылғы шілдеде тіркелген. Бесінші цифр 4 — резидент заңды тұлға, мысалы, ЖШС. Алтыншы цифр 0 — филиал емес, бас ұйым. Одан кейін реттік нөмірдің бес цифры және бақылау разряды. Алтыншы орында 1 тұрса, бұл филиал болар еді: оның бас ұйымнан бөлек өз БСН-і болады.
Бұдан 2007–2023 жылдары берілген нөмірлер үшін практикалық ереже шығады: бесінші орында 6 тұрса, алдыңызда ЖШС емес, бірлескен ЖК, және ол мәмілелерді барлық қатысушының атынан жасайды. Бесінші орында 5 болса — резидент емес заңды тұлға, оған төлем жасағанда салық мәселесін бөлек анықтаған жөн.
Компанияны БСН бойынша қайдан тексеруге болады
stat.gov.kz сайтында ашық іздеу енді жоқ: функция пайдаланушы кабинетіне көшірілді, жүйеге кіру керек. Жүйеге кірмей Мемлекеттік кірістер комитетінің (МКК) порталында іздеуге болады, бірақ онда reCAPTCHA тұр, ал нәтиженің құрамын біз тексерген жоқпыз. Қадам-қадаммен тәсілдер — БСН бойынша іздеу нұсқаулығында, серіктесті жан-жақты тексеру — контрагентті тексеру материалында. Өз экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші (ЭҚЖЖ; орысша ОКЭД) кодыңызды БСН бойынша табуға ЭҚЖЖ-ні қалай білуге болады нұсқаулығы көмектеседі.
ЖСН-мен және Кбе-мен шатастырмаңыз
ЖСН — жеке тұлғаның және бір адам жүргізетін ЖК-ның нөмірі. Бенефициар коды (Кбе; орысша КБе) — нақты компанияның нөмірі емес, төлем тапсырмасындағы алушы коды: ол бір санаттағы көптеген алушыда бірдей (толығырақ — Кбе анықтамалығында). Компания атынан құжаттарға заңды тұлғаның электрондық цифрлық қолтаңбасымен (ЭЦҚ) қол қойылады.
Келесі қадам
- Өз ісіңКәсіпкерлік 2027: ЖК қашан міндетті, ЖК мен ЖШС-ті бір жұмыс күнінде тегін тіркеу, салық режимі, деректерді…
- Қазақстанда ЖК ашу 2027: eGov, Kaspi немесе ХҚКО арқылыЖК ашу 2027: eGov порталы, Kaspi және e-Salyq Business арқылы тегін тіркеу, ХҚКО-ның рөлі, қадамдар, салық…
- КбеКбе — алушының екі таңбалы бенефициар коды: резиденттігі мен экономика секторы. ЖК мен жеке тұлғада 19, ЖШС-те…
- Қазақстандағы төлем шоты: 2027 үлгісі және қалай жазу керекТөлем шоты (счёт на оплату) Қазақстанда: бекітілген бланкі жоқ, үлгі Бухгалтерлік есеп туралы заңның 7…
Жиі қойылатын сұрақтар
БСН мен ИНН — бір нөмір ме?
БСН-ді қалай түсінуге болады?
Компанияны БСН бойынша қайдан тексеруге болады?
Дереккөздер
Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.
- ҚР 12.01.2007 № 223-III «Сәйкестендіру нөмірлерінің ұлттық тізілімдері туралы» Заңы, 1-бап (орысша мәтін) · тексерілді 2026 жылғы 25 тамыз
- ЖСН/БСН қалыптастыру қағидалары (ҚР Үкіметінің 22.05.2007 № 406 қаулысы, Үкіметтің 01.09.2023 № 758 қаулысымен күшін жойған; орысша мәтін) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- Ұлттық статистика бюросы: БСН бойынша іздеу пайдаланушы кабинетіне көшірілді · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҚР ҚМ Мемлекеттік кірістер комитеті: салық төлеушіні іздеу · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан