ZhasPro

ЖТС (жеке табыс салығы): қарапайым тілмен бұл не және қалай қолданылады

Не өзгерді

2027 жылғы сомалар бюджет жобасы бойынша қосылды: АЕК 4 325 ₸ орнына 4 693 ₸; 2026 жылғы сомалар жыл соңына дейін сақталды.

«ЖТС (жеке табыс салығы): қарапайым тілмен бұл не және қалай қолданылады» материалына арналған иллюстрация

Қысқаша

  • Жеке табыс салығын (ЖТС; орысша ИПН) жеке тұлғалар, оның ішінде жеке кәсіпкерлер (ЖК) төлейді; 2026 жылы шкала прогрессивті — 10% және 15% (ҚР № 214-VIII Салық кодексі, 363-бап).
  • Қызметкерде 15% жылына 8 500 АЕК-тен (36 762 500 ₸) асатын салық салынатын табысқа, жалпыға бірдей белгіленген тәртіптегі ЖК-да 230 000 АЕК-тен (994 750 000 ₸) асатын бөлікке қолданылады.
  • Базалық шегерім — айына 30 АЕК (129 750 ₸); жалақыдан ЖТС-ті жұмыс беруші келесі айдың 25-іне дейін аударады.

ЖТС (жеке табыс салығы; орысша ИПН) — жеке тұлғалар, оның ішінде жеке кәсіпкерлер (ЖК) табысынан төлейтін салық. 2026 жылы мөлшерлеме прогрессивті: шекке дейінгі салық салынатын табыстан 10%, шектен асқан сомадан 15% (2025 жылғы 18 шілдедегі № 214-VIII Салық кодексі, 363-бап). Шектер айлық есептік көрсеткішпен (АЕК) белгіленеді. Компаниялар үшін ЖТС-тің баламасы — корпоративтік табыс салығы (КТС).

2027 жылғы сомалар. 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап АЕК 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасы бойынша 4 693 ₸ (2026 жылы — 4 325 ₸); түпкілікті мәні заңға қол қойылғаннан кейін белгілі болады. Осы беттегі АЕК-ке байланысты сомалар:

АЕК-пен берілген сомалар: 2026 жыл және бюджет жобасы бойынша 2027 жыл
Көрсеткіш20262027 (жоба)
1 АЕК4 325 ₸4 693 ₸
30 АЕК129 750 ₸140 790 ₸
360 АЕК1 557 000 ₸1 689 480 ₸
8 500 АЕК36 762 500 ₸39 890 500 ₸
230 000 АЕК994 750 000 ₸1 079 390 000 ₸
АЕК 4 325 ₸ болғандағы 2026 жылғы ЖТС, 03.10.2026 салыстырылды
Кім10%15%
Қызметкер және басқа резидент жеке тұлғажылына 8 500 АЕК-ке дейін (36 762 500 ₸)асқан бөлігінен
Жалпыға бірдей белгіленген тәртіптегі (ЖБТ) ЖК және шаруа немесе фермер қожалығыжылына 230 000 АЕК-ке дейін (994 750 000 ₸)асқан бөлігінен
Оңайлатылған режимдегі ЖКтабыстың 4%-ы, шкала қолданылмайды—

Салық кодексінің 417-бабындағы негіздері бар жеке тұлғалар табысын 270.00 декларациясында өздері көрсетеді.

Шек неге жыл бойынша есептеледі

Шектер үшін АЕК жылдың 1 қаңтарындағы мөлшерімен алынады — 2026 жылы бүкіл жыл бойы 4 325 ₸. Салық салынатын табыс қаңтардан бастап өспелі қорытындымен қосылады. Сондықтан 15% мөлшерлеме үшін бір айлық жалақының мөлшері емес, шегерімдерден кейінгі жылдық сома маңызды. ЖБТ-дегі шаруа немесе фермер қожалығы өзі өндірген ауыл шаруашылығы өнімінен түсетін табыс бойынша ЖТС-ті 70%-ға азайтуға құқылы.

Шегерім және төлеу мерзімі

Базалық шегерім — әр айға 30 АЕК (129 750 ₸), бірақ жылына 360 АЕК-тен (1 557 000 ₸) аспайды (403-бап). Жалақыдан ЖТС-ті жұмыс беруші табыс төленетін күннен кешіктірмей ұстап қалады. Ай аяқталғаннан кейін 25 күнтізбелік күннен кешіктірмей бюджетке аударады (440-бап).

Басқа шегерімдер — ЖТС шегерімдері нұсқаулығында, толық ережелер — 2026 жылғы ЖТС мақаласында, қолға тиетін соманың есебі — жалақы калькуляторында. Сөздіктегі көрші терминдер: жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналары (ЖМЗЖ), әлеуметтік салық, ең төменгі жалақы (ЕТЖ).

Келесі қадам

Жиі қойылатын сұрақтар

Қай жалақыдан 15% ЖТС төленеді?
Шек айлық жалақы бойынша емес, жыл басынан өспелі қорытындымен алынған салық салынатын табыс бойынша есептеледі: 15% 8 500 АЕК-тен, яғни 2026 жылы 36 762 500 ₸-ден асқан сомаға қолданылады.
Оңайлатылған режимдегі ЖК қанша ЖТС төлейді?
Табыстың 4%-ы — бұл арнаулы режимдегі ЖТС-тің базалық мөлшерлемесі (726-бап); мәслихат оны ең көбі 50%-ға өзгертуге құқылы. 10% және 15% прогрессивті шкаласы оған қолданылмайды.

Дереккөздер

Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.

  1. ҚР 18.07.2025 № 214-VIII Салық кодексі, 363, 403, 440, 726-баптар · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  2. ҚР 08.12.2025 № 239-VIII «2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» Заңы (АЕК 4 325 ₸) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  3. 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасы: 2027 жылғы АЕК — 4 693 ₸, ЕТЖ — 85 000 ₸ (жоба, қабылданбаған) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан

Осы тақырыпқа қатысты