ZhasPro

Атаулы әлеуметтік көмек дегеніміз не: анықтама және мысалдар

Не өзгерді

2027 жылғы АЕК бойынша сомалар кестесі қосылды (бюджет жобасы, 4 693 ₸).

«Атаулы әлеуметтік көмек дегеніміз не: анықтама және мысалдар» материалына арналған иллюстрация

Қысқаша

  • Атаулы әлеуметтік көмек — айлық жан басына шаққандағы орташа табысы кедейлік шегінен төмен адамдар мен отбасыларға мемлекет беретін көмек (ҚР Әлеуметтік кодексі, 1-бап).
  • Көмек шартты (отбасының еңбекке қабілетті мүшелері жұмыспен қамтуға жәрдемдесу шараларына қатысады) және шартсыз болады.
  • Атаулы әлеуметтік көмек алушылар — бизнес-идеяға 400 АЕК-ке дейінгі грант берілетін жеті санаттың біріншісі.

Атаулы әлеуметтік көмек (орысша АСП) — айлық жан басына шаққандағы орташа табысы кедейлік шегінен төмен жеке тұлғаларға және отбасыларға мемлекет беретін көмек. Анықтама 2023 жылғы 20 сәуірдегі № 224-VII Әлеуметтік кодекстің 1-бабында берілген. «Атаулы» сөзі көмектің барлық тұрғынға бірдей емес, табысы тексерілген нақты отбасына тағайындалатынын білдіреді.

2027 жылғы сомалар. 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап АЕК 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасы бойынша 4 693 ₸ (2026 жылы — 4 325 ₸); түпкілікті мәні заңға қол қойылғаннан кейін белгілі болады. Осы беттегі АЕК-ке байланысты сомалар:

АЕК-пен берілген сомалар: 2026 жыл және бюджет жобасы бойынша 2027 жыл
Көрсеткіш20262027 (жоба)
400 АЕК1 730 000 ₸1 877 200 ₸
Атаулы әлеуметтік көмек: термин карточкасы, 30.10.2026 салыстырылды
КөрсеткішМәні
Термин KZ / RU / ENатаулы әлеуметтік көмек / АСП / targeted social assistance
НормаӘлеуметтік кодекс, 1-бап
Өлшемотбасының жан басына шаққандағы орташа табысы кедейлік шегінен төмен
Түрлерішартты және шартсыз ақшалай көмек
2026 жылғы мөлшеріашық дереккөздерден табылмады

Көмекке құқық неге байланысты

Басты ұғым — кедейлік шегі. Бұл — бір адамға шаққандағы ақшалай табыстың шекті ең төменгі шамасы: көмек тағайындау-тағайындамау соған қарап шешіледі. Отбасының табысы мүшелерінің санына бөлінеді, шыққан сома осы шамамен салыстырылады. Кедейлік шегі жыл сайын белгіленеді. Оның 2026 жылғы мөлшерін де, көмек сомаларын да ашық дереккөздерден таппадық, сондықтан цифр келтірмейміз. Өз отбасыңыздың есебін egov.kz порталынан тексеріңіз.

Шартты және шартсыз көмек

Шартты ақшалай көмек отбасының еңбекке қабілетті мүшелері жұмыспен қамтуға жәрдемдесу шараларына міндетті түрде қатысқанда тағайындалады. Шартсыз көмек мұндай шараларға қатысу мүмкіндігі шектеулі отбасыларға беріледі. 2027 жылдан бастап атаулы әлеуметтік көмектің тәртібі өзгереді. Түзетулердің мәтінін салыстырмайынша жаңа модельдің егжей-тегжейін жазбаймыз.

Бизнес-идеяға берілетін грантпен байланысы

Көмек алушылар 400 айлық есептік көрсеткішке (АЕК) дейінгі грант берілетін жеті санаттың тізбесінде бірінші тұр. 2026 жылы бұл сома — 1 730 000 ₸. Көп балалы отбасылар мен қандастар да кіретін толық тізім «Грантты кім ала алады» нұсқаулығында берілген.

2023 жылы түскен 51,2 мың өтініштің 2,7 мыңын атаулы әлеуметтік көмек алушылар берген, ең көбін көп балалы отбасылар берген — 30,1 мың. Грант алсаңыз, қызметкерлер үшін жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналарын (ЖМЗЖ) және әлеуметтік аударымдарды (ӘА) қалай төлеу керегі туралы мақалалар пайдалы болады.

Келесі қадам

Жиі қойылатын сұрақтар

2026 жылы атаулы әлеуметтік көмек қанша төленеді?
Сома жыл сайын белгіленетін кедейлік шегіне байланысты. 2026 жылға арналған сомаларды ашық дереккөздерден таппадық — өз отбасыңыздың есебін egov.kz порталынан қараңыз.
Атаулы әлеуметтік көмек алатын адам бизнеске грант ала ала ма?
Иә, көмек алушылар 400 АЕК-ке дейінгі грант берілетін әлеуметтік осал топтардың тізбесіне кіреді. Грант конкурс арқылы беріледі: қатысу құқығы өтінім мақұлданады дегенді білдірмейді.

Дереккөздер

Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.

  1. ҚР 20.04.2023 № 224-VII Әлеуметтік кодексі, 1-бап (атаулы әлеуметтік көмек, кедейлік шегі және көмек түрлерінің анықтамалары) · тексерілді 2026 жылғы 30 қазан
  2. Кәсіпкерлік бастамаға жәрдемдесу жөніндегі шараларды ұйымдастыру және қаржыландыру қағидалары (ЕХӘҚМ 2023 жылғы 30 маусымдағы № 272 бұйрығы), 11-тармақ · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  3. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі (ЕХӘҚМ): 2023 жылғы гранттарға өтінім қабылдаудың қорытындысы · тексерілді 2023 жылғы 10 шілде

Осы тақырыпқа қатысты