ZhasPro

Бизнеске арналған гранттар мен мемлекеттік қолдау 2027: барлық бағдарламалар, сомалар, мерзімдер

Не өзгерді

Тақырып 2027 жылға жаңартылды; бағдарлама шарттары, мөлшерлемелер мен сомалар мәтіндегі тексеру күніне берілген, 2027 жылғы параметрлер бюджет пен бағдарлама қағидалары бекітілгеннен кейін шығады.

«Бизнеске арналған гранттар мен мемлекеттік қолдау 2027» материалына арналған иллюстрация

2026 жылғы негізгі сандар

АЕК 2026
4 325 ₸
2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң · тексерілді
ЕТЖ 2026
85 000 ₸
2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң · тексерілді
ҚҚС 2026 жылдан
16%
ҚР Салық кодексі, 503-бап
Бизнес-идеяға грант
1 730 000 ₸ дейін
400 АЕК, ЕХӘҚМ № 272 қағидаларының 11-тармағы · тексерілді

Бөлімдегі материалдар

Қаржыландыру

Жастар

Өңірлер

Басқа материалдар

Қысқаша

  • 2026 жылы бизнеске берілетін негізгі қайтарымсыз грант — 400 АЕК-ке дейін, яғни 1 730 000 ₸-ге дейін. Ол ЕХӘҚМ-нің № 272 Қағидалары бойынша Business.enbek.kz порталы арқылы тек 7 әлеуметтік осал санатқа арналған.
  • 400 АЕК грантқа үміткер болу үшін үш шарт бірге керек: осал санаттың бірі, жұмыссыз мәртебесі немесе тіркелгеніне 1 жыл толмаған ЖК және мерзімі 3 жылдан аспаған «Бастау Бизнес» сертификаты.
  • 5 млн ₸-ге дейінгі грант бар, бірақ ол тізілімдегі әлеуметтік кәсіпкерлерге және бір ауыл — бір өнім жобасының финалистеріне ғана, кемінде 20% өз үлесімен беріледі. «Жастарға 5 млн» деп айтылып жүргені — 2,5%-ға дейінгі мөлшерлемемен берілетін қайтарымды микрокредит.
  • Жұмыс істеп тұрған бизнеске 10 млн ₸-ге дейінгі мемлекеттік грант 2026 жылы жоқ: ол 2025 жылғы 16 маусымда күшін жойды. Оның орнына «Іскер аймақ» бойынша мөлшерлемені субсидиялау және субсидияланатын жұмыс орындары бар.
  • 2026 жылғы бірінші лек (24.06–08.07, 3 764 грант жоспарланған) аяқталды; 2026 жылғы 7 қазандағы жағдай бойынша екінші лек жарияланған жоқ. Хабарландыру 10 күнтізбелік күн бұрын шығады, қабылдау 10 жұмыс күніне созылады.

2026 жылы Қазақстанда бизнеске берілетін негізгі қайтарымсыз грант — жаңа бизнес-идеяларды іске асыруға арналған 400 айлық есептік көрсеткішке (АЕК, орысша МРП) дейінгі грант, яғни 1 730 000 ₸-ге дейін. Оны Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі (ЕХӘҚМ, орысша МТСЗН) бекіткен № 272 Қағидалар бойынша Business.enbek.kz порталы арқылы бір рет, қайтарымсыз береді. Бірақ бұл грантқа кез келген адам емес, тек 7 әлеуметтік осал санаттағы азамат үміткер бола алады. Оның үстіне ол жұмыссыз ретінде есепте тұруы немесе жеке кәсіпкер (ЖК, орысша ИП) болып тіркелгеніне бір жыл толмауы және тегін «Бастау Бизнес» курсын бітіруі керек.

Басқа шаралардың шарты тарлау әрі қатаңырақ. 5 млн ₸-ге дейінгі грантты әкімдіктер тізілімдегі әлеуметтік кәсіпкерлерге және бір ауыл — бір өнім жобасының (орысша «Одно село — один продукт») финалистеріне береді, бұл ретте кемінде 20% өз үлесі міндетті. Жас ЖК-ларға 5 млн ₸-ге дейінгі қайтарымды микрокредит бар, мөлшерлемесі 2,5%-ға дейін. Жұмыс істеп тұрған бизнеске «Іскер аймақ» бойынша несие мөлшерлемесін субсидиялау мен субсидияланатын жұмыс орындары қолжетімді. Ал 10 млн ₸-ге дейінгі мемлекеттік грант 2026 жылы жоқ.

«Грант» сөзі туралы бір ескерту. Қазақстандық іздеуде бұл сөз көбіне жоғары оқу орнында оқуға берілетін білім гранты дегенді білдіреді. Бұл бөлім тек бизнеске берілетін ақша туралы, оқу гранты жайлы мұнда ештеңе айтылмайды.

2026 жылы бизнеске қандай гранттар мен қолдау шаралары бар?

Бастаушыларға арналған қайтарымсыз бағдарлама іс жүзінде екеу ғана: 400 АЕК грант және әлеуметтік кәсіпкерлерге берілетін 5 млн ₸-ге дейінгі грант. Қалғаны — оқыту, қайтарылатын жеңілдікті несие немесе жұмыс берушіге төленетін субсидия.

Қазақстандағы бизнеске арналған гранттар мен қолдау шаралары, 2026: сомасы, алушылары, қайтарымдылығы
БағдарламаСомасыКімгеҚайтару керек пе?Қайда және қай құжат бойынша
Жаңа бизнес-идеяларға грант400 АЕК-ке дейін, 2026 жылы 1 730 000 ₸-ге дейін7 осал санат + жұмыссыз немесе 1 жылға толмаған ЖК + сертификатжоқBusiness.enbek.kz, еңбек ұтқырлығы орталығы; № 272 Қағидалар
«Бастау Бизнес»тегін оқу, 3 жылдық сертификатжұмыссыздар, өзін-өзі жұмыспен қамтығандар, жаңа және жұмыс істеп тұрған ЖК т.б. (7 санат)—Business.enbek.kz → skills.enbek.kz; № 272 Қағидалар
Әлеуметтік кәсіпкерлерге және бір ауыл — бір өнім жобасының финалистеріне грант5 000 000 ₸-ге дейін, кемінде 20% өз үлесіәлеуметтік кәсіпкерлер тізіліміндегі ЖК мен заңды тұлғалар, бағдарлама финалистеріжоқәкімдік конкурсы, жылына кемінде бір рет; № 754 қаулы
Жастарға микрокредит5 000 000 ₸-ге дейін, мөлшерлеме 2,5%-ға дейін, 5 жылға дейін (мал шаруашылығы — 7 жылға дейін)тіркелгеніне 5 жыл толмаған, кепілі бар ЖКиәсенім білдірілген өкіл (агент), әкімдік комиссиясы; № 272 Қағидалар
Субсидияланатын жұмыс орындарыжастар практикасы үшін айына 30 АЕК (2026: 129 750 ₸), басқа түрлері — қаулы бойынша12 айдан артық жұмыс істеп тұрған жұмыс берушілержоқ, жалақыға субсидияЭлектрондық еңбек биржасы; № 476 қаулы, № 275 Қағидалар
«Іскер аймақ»200 млн ₸-ге дейінгі несие мөлшерлемесінің 40%-ын (әлеуметтік кәсіпкерге 50%) субсидиялау, 3 жылға дейінмикро және шағын бизнеснесиені — иә«Даму» қоры
«Тәуелсіздік ұрпақтары»бүкіл елге 3 000 000 ₸-ден 30 грант (2026)14-тен 34 жасқа дейінгі азаматтар (34 жасты қоса алғанда), «Бизнес» бағыты — 6 бағыттың біріжоқМәдениет және ақпарат министрлігі; 2026 жылғы қабылдау 21.06 жабылды
Business-Aru (жеке конкурс)10 000 000 ₸-ден 5 гранттегін оқудан өткен 18 жастан асқан әйелдержоқ«Банк ЦентрКредит»; 2026 жылғы кезең маусымда аяқталды

Шағын бизнеске арналған «Бәсекеге қабілеттілік» мемлекеттік инвестициялық гранты (10 млн ₸-ге дейін) 2025 жылғы 16 маусымнан бастап күшін жойды, сондықтан кестеде жоқ. Әр шараның міндеттемелерін грант, субсидия және жеңілдікті несие салыстыруынан көруге болады, ал банктер мен қорлардың несие өнімдері бизнеске қаржы бөлімінде жиналған.

Маған қай бағдарлама сай келеді?

Бағдарламаны идеяңыз емес, мәртебеңіз анықтайды. Қазір кім екеніңізден бастаңыз: тізімдегі бірінші сәйкестік — сіздің нұсқаңыз.

  • Сіз атаулы әлеуметтік көмек, көпбалалы отбасы жәрдемақысын немесе асыраушысынан айырылу бойынша төлем аласыз, қоныс аударушысыз, қандассыз, мүгедектігіңіз бар немесе мүгедектігі бар бала тәрбиелеп отырсыз — және бұл ретте жұмыссызсыз не ЖК болғаныңызға жыл толмаған: сіздің жолыңыз — 400 АЕК бизнес-идея гранты. «Бастау Бизнес» сертификаты керек.
  • Сіз әлеуметтік кәсіпкерлер тізіліміндесіз немесе бір ауыл — бір өнім жобасының финалисі болдыңыз: 5 млн ₸-ге дейінгі грантқа әкімдік конкурсы, 20% өз үлесі міндетті.
  • ЖК тіркелгеніне 5 жыл толмаған, кепіл бар және 1,73 млн ₸-ден көп капитал керек: 2,5%-ға дейінгі мөлшерлемемен 5 млн ₸-ге дейінгі микрокредит. 2026 жылға ашық қабылдау жиналған дереккөздерде табылған жоқ — өңірдегі жұмыспен қамту басқармасынан немесе әкімдіктен нақтылаңыз; тетігі мемлекеттік микронесиелер туралы материалда сипатталған.
  • Бизнес жұмыс істеп тұр, несие керек: «Даму» арқылы «Іскер аймақ» мөлшерлемесін субсидиялау. Өтінімді қалай беруді мөлшерлемені субсидиялау нұсқаулығы түсіндіреді.
  • Жұмыс беруші ретінде 12 айдан астам жұмыс істеп келесіз және түлекті не жұмыссызды алуға дайынсыз: субсидияланатын жұмыс орындары.
  • Жасыңыз 14-тен 34-ке дейін (34 жасты қоса алғанда), бірақ бірде-бір осал санатқа кірмейсіз: 400 АЕК грант сізге қолжетімсіз; микрокредит пен «Тәуелсіздік ұрпақтары» конкурсын қараңыз.

Осы таңдауды «қай грантқа немесе несиеге сай келемін» квизінде кеңестер арқылы қадам-қадаммен жасауға болады. Әр санат бойынша толық тексеру — бизнеске грантты кім ала алады бетінде.

400 АЕК грант кімге арналған және теңгемен қанша?

Тек № 272 Қағидалардың 11-тармағындағы 7 санатқа. Сомасы — грант берілетін жылғы 400 АЕК-ке дейін. 2026 жылы АЕК 4 325 ₸, сондықтан жоғарғы шек — 1 730 000 ₸.

Санаттар мыналар: мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмек (орысша АСП) алушылар; 4 және одан да көп баласы бар көпбалалы отбасыларға берілетін жәрдемақыны алушылар және олардың жұбайлары; асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша әлеуметтік төлем алушылар; қоныс аударушылар; қандастар; еңбекке қарсы көрсетілімі жоқ мүгедектігі бар адамдар; мүгедектігі бар баланы тәрбиелеп отырған ата-аналар және олардың жұбайлары. Жастар, студенттер, әйелдер мен зейнеткерлер бөлек санат ретінде аталмаған. ЕХӘҚМ деректері бойынша 2023 жылғы екі лекте түскен 51,2 мың өтініштің жартысынан көбін — 30,1 мыңын — көпбалалы отбасылар берген.

400 АЕК-ке дейінгі грант теңгемен, 2023–2027 жылдар2023 жыл — 1 380 000 теңге, 2024 — есеп бойынша 1 476 800 теңге, 2025 — 1 572 800 теңге, 2026 — 1 730 000 теңге, 2027 — АЕК жобасы бойынша 1 877 200 теңге.20231 380 000 ₸20241 476 800 ₸ (есеп)20251 572 800 ₸20261 730 000 ₸20271 877 200 ₸ (жоба)400 × жылдың АЕК-і; 2023, 2025, 2026 — ЕХӘҚМ хабарламалары; 2024 және 2027 — ZhasPro есебі
Бизнес-идея грантының теңгедегі жоғарғы шегі: 400 АЕК өзгерген жоқ, сома АЕК-пен бірге өседі. 2027 жыл — бюджет жобасы бойынша (АЕК 4 693 ₸), 2026 жылғы 3 қазанда ол әлі заң емес.

Санаттан бөлек жұмыссыз мәртебесі немесе тіркелгеніне 1 жыл толмаған ЖК керек. 2026 жылға дейін тіркелгеніне 3 жылға дейін болған ЖК-лар да үміткер бола алатын еді. Тағы бір шарт — мерзімі 3 жылдан аспаған «Бастау Бизнес» сертификаты. Курс тегін, онлайн өтеді және 14 күнтізбелік күнге дейін созылады; оның қалай құрылғанын «Бастау Бизнес» курсы туралы нұсқаулық түсіндіреді. Жұмыссыз мәртебесін онлайн рәсімдеу жолы — мансап орталығында есепке тұру туралы материалда.

Өтінім қалай беріледі және портал не тексереді?

Онлайн, Business.enbek.kz порталында, электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ, орысша ЭЦП) арқылы. Ретімен: тіркелу, мәртебені автоматты тексеру, үлгі бойынша бизнес-жоба, электрондық өтініш, содан кейін комиссияда жобаны қорғау. Санат туралы анықтама мен сертификатты тіркеудің қажеті жоқ — портал оларды дерекқорлардан өзі салыстырады.

Портал өтінімді комиссияға дейін 10 негіз бойынша автоматты түрде қайтарады. Мысалы, адам бұрын мемлекеттік бағдарлама бойынша грант не микрокредит алған болса, несиесі бойынша мерзімі өткен берешегі болса, жұмыспен қамтуға жәрдемдесу шараларына қатысып жүрсе немесе ЖК ретінде еңбек шарты бойынша қызметкері болса. Аудандық не қалалық комиссия жобаны балл қоймай, бес блок бойынша «иә / жоқ» деп бағалайды: идеяның сұранысы, нарықты білу, қаржылық өміршеңдік, үміткердің дағдысы және жаңа жұмыс орындары. Отырыс мансап орталықтарының әлеуметтік желілерінде тікелей көрсетіледі, жобаны онлайн қорғауға да болады.

Қадамдық нұсқаулық — бизнеске грантқа өтінім беру материалында, ал қай порталға кіру керегі және делдалдарға қалай алданбауға болатыны — өтінім беретін порталдар мен жеке кабинеттер бетінде. Өтінімге не кіретіні грантқа қажетті құжаттар тізімінде жиналған. Комиссия не сұрайтынын грантқа арналған бизнес-жоспар және гранттық комиссия қалай жұмыс істейді материалдары түсіндіреді. Жиі кездесетін қателер — гранттан бас тарту себептері мақаласында.

Идеядан шоттағы ақшаға дейін қанша уақыт кетеді?

Нөлден бастасаңыз, дайындыққа шамамен үш апта кетеді. Қабылдау жабылғаннан бастап ақша шотқа түскенге дейін тағы шамамен 30 жұмыс күні өтеді. Әр кезеңнің Қағидаларда белгіленген мерзімі бар, сондықтан дайындықты лек жарияланғаннан кейін емес, оған дейін бастаған дұрыс.

400 АЕК грантқа жол: № 272 және № 214 Қағидалар бойынша кезеңдер мен шекті мерзімдер
КезеңМерзіміНеге солай
Жұмыс іздеуші ретінде есепке тұру → жұмыссыз мәртебесі1 жұмыс күні + жұмыс іріктеуге 2 жұмыс күніжұмыс табылмаса, мәртебе автоматты түрде беріледі
«Бастау Бизнес» курсы14 күнтізбелік күнге дейінонлайн, өз бетінше; сертификат 3 жыл жарамды
Лек туралы хабарландыруқабылдаудан 10 күнтізбелік күн бұрынөңірдің еңбек ұтқырлығы орталығының сайтында жарияланады
Өтінім қабылдау10 жұмыс күніөтініш пен бизнес-жобаға ЭЦҚ арқылы қол қойылады
Комиссия отырысықабылдаудан кейін 10 жұмыс күні ішіндежеке таныстырылым, онлайн да болады
Жүйедегі шешім және хабарлама2 жұмыс күніхаттама еңбек нарығының автоматтандырылған орталықтандырылған жүйесіне (орысша АЦС «Рынок труда») енгізіледі
ЖК тіркеу және шот ашухабарламадан бастап 5 жұмыс күніүлгермесеңіз, грант берілмейді, келесі лекке өтінім беруге болады
Шарторталыққа 3 жұмыс күні + сізге 5 жұмыс күніқол қойылмаса, қаржы жылының соңына дейін грантқа үміткер бола алмайсыз
Ақша аударушарттан кейін 5 жұмыс күніЖК-ның ағымдағы шотына

Кестенің басты қорытындысы мынау: хабарландыру 10 күнтізбелік күн бұрын шығады, ал курс 14 күнге созылуы мүмкін. Хабарландырудан кейін оқуды бастаған адам қабылдау жабылғанша үлгермей қалуы ықтимал. Сондықтан рет былай: алдымен мәртебе мен сертификат, содан кейін лекті күту. ЭЦҚ да алдын ала керек — онсыз өтініш те, шарт та қол қойылмайды.

Грантқа жиі қандай қателер кедергі болады?

Мазмұнға емес, формалды шарттарға қатысты қателер. Бас тартулардың көбі өтінім берілмей тұрып-ақ көрінеді. Кесте № 272 Қағидалардың 16-тармағындағы негіздер мен портал ережелерінен құрастырылды.

Бизнес-идея грантынан жиі бас тарту себептері: белгі → себеп → не істеу керек
БелгіСебебіНе істеу керек
Өтінім берген бойда қайтарылдыЖК бір жыл бұрын немесе одан ертерек тіркелген2026 жылдан бастап тек 1 жылға толмаған ЖК жарайды; микрокредитті немесе басқа шараларды қараңыз
Портал жұбайдың санатын көрмейдіНеке 2008 жылға дейін тіркелген және жаңартылмағанМәліметті egov.kz арқылы АХАЖ ақпараттық жүйесінде жаңарту
Сертификатқа байланысты бас тарту«Бастау Бизнес» сертификаты өтінім күні 3 жылдан асқанКурсты қайта өту
Қызметкері бар ЖК-ға бас тартуҚолданыстағы еңбек шартыҚызметкер алғанға дейін өтінім беру
Комиссиядан өтті, бірақ ақша жоқЖК мен шот 5 жұмыс күнінде ашылмағанЖК тіркеуді алдын ала дайындау
Жұмыспен қамту шарасына қатысушыға бас тартуАдам субсидияланатын жұмыста немесе соңғы 12 айда оны себепсіз тастап кеткенҚатысу аяқталғанша күту

№ 272 Қағидалар комиссия шешіміне шағымдану тәртібін сипаттамайды. Жоба өтпесе, келесі лекте қайта өтінім беруге болады.

Өтінім қашан қабылданады: 2023–2026 жылғы лектер

№ 272 Қағидалар бойынша жылына кемінде екі лек, араларындағы үзіліс — 3 ай, әр лекте қабылдау 10 жұмыс күні. 2026 жылы бір лек өтті, екіншісі 2026 жылғы 7 қазандағы жағдай бойынша жарияланған жоқ.

Бизнес-идея грантына өтінім қабылдау лектері: 2023, 2025, 2026
ЖылЛектерГранттар жоспарыГранттың жоғарғы шегі
2023үш: наурыз, мамыр, 11.09.2023-тен (үшіншісі — 3 780 грант)жылына 9 0001 380 000 ₸
2025екінші лек — 11.08.2025-тенекінші лекте 4 8731 572 800 ₸
2026бірінші лек — 24.06–08.07.2026, Ақтөбе және Қызылорда облыстарынан басқа барлық өңірдебірінші лекте 3 764; жылына ЕХӘҚМ бойынша шамамен 9 мың немесе 24.kz бойынша 7 6001 730 000 ₸

Жылдық сан дереккөздерде әртүрлі. ЕХӘҚМ-нің 2026 жылғы 11 маусымдағы хабарламасында — шамамен 9 мың грант, ал 24.kz арнасының 15 маусымдағы эфирінде Еңбек министрлігіне сілтемемен 7 600 деп айтылды. Екеуі де жоспар; нақты қорытындыны еңбек ұтқырлығы орталықтары келесі жылдың 10 сәуіріне дейін жариялайды. Маусымда 24.kz қыркүйек пен қазандағы келесі лектер туралы да хабарлаған, бірақ 2026 жылғы 7 қазанда портал кестесінде олар жоқ. Бірінші лекке екі облыстың неге кірмегенін ЕХӘҚМ түсіндірген жоқ.

Грантқа өтінім қабылдау: ЕХӘҚМ мен мансап орталықтарының деректері бойынша лектер
НеЕрежеКүндер
Бизнес-идеяға грант алуға өтінім қабылдау, 2026 жылғы бірінші лек (3 764 грант)2026 жылғы 24 маусым — 8 шілде, Business.enbek.kz; 2026 жылғы екінші лек 07.10.2026 жағдайында жарияланбаған ↗;

Қағидалар бойынша гранттар жергілікті бюджеттен қаржыландырылады, сондықтан өңірлердегі көлем айтарлықтай ерекшеленеді. Жамбыл облысы 2026 жылы 400 АЕК гранттарға 1,5 млрд ₸ бөлді, үміткерлер саны — 820 (24.kz, 23.09.2026), Атырау облысы 2025 жылғы 291 грантқа қарағанда 330 грант жоспарлап отыр. Қабылдау туралы хабарландыру өңірдің еңбек ұтқырлығы орталығының сайтында 10 күнтізбелік күн бұрын шығады — оны 2026–2027 жылғы өтінім қабылдау күнтізбесі арқылы бақылау ыңғайлы. Өңірлік бағдарламалардың шолуы әкімдік гранттары туралы материалда және өңірлер бойынша бизнес бөлімінде берілген.

5 және 10 млн ₸ гранттар шынымен бар ма?

5 млн ₸-ге дейінгі грант бар, бірақ ол «нөлден» бастайтындарға арналмаған. 10 млн ₸-ге дейінгі мемлекеттік грант 2026 жылы жоқ.

5 млн ₸-ге дейінгі грантты Үкіметтің № 754 қаулысы бойынша тек тізілімдегі әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілеріне және бір ауыл — бір өнім жобасының финалистеріне береді. Шарттары: ақшамен немесе мүлікпен кемінде 20% қоса қаржыландыру, жаңа жұмыс орындары, жоба мерзімі 18 айға дейін. 400 АЕК гранттан айырмашылығы — бұл ақшаға жалдау ақысын төлеуге болмайды, ал бағалау балмен жүреді: комиссияның әр мүшесі 70 балға дейін қояды. ЖК-сы немесе жауапкершілігі шектеулі серіктестігі (ЖШС, орысша ТОО) жоқ жұмыссыз оған үміткер бола алмайды. Гранттан бөлек жастарға арналған 5 млн ₸-ге дейінгі микрокредит бар — оны қайтарады және кепіл керек. Үш тетіктің толық талдауы — 5 млн ₸ грант бетінде.

5 млн ₸-ге дейінгі гранттарға конкурсты әр облыстың әкімдігі қаражат болса жылына кемінде бір рет өткізеді, күнтізбесі өңірге қарай әртүрлі. Астанада әлеуметтік кәсіпкерлер тізіліміне қабылдау 2026 жылғы 1–15 қыркүйекте, гранттарға конкурс 15–20 қазанда өтті (bes.media, 23.08.2026, әкімдік деректері бойынша). Алматыда тізілімге құжат 2026 жылғы 1–15 маусымда қабылданды. Қостанай облысы бұл гранттарға 2026 жылы 93 млн ₸ қарастырды, 2025 жылы 83 млн, 2024 жылы 50 млн болған (облыстық кәсіпкерлік басқармасының деректері, inbusiness.kz, 02.10.2026). Тізілімге ену — бөлек рәсім: мысалы, бірінші санат үшін қызметкерлердің кемінде жартысы, әрі кемінде екі адам, осал топтардан болуы керек.

Тіркелгеніне 3 жылдан асқан шағын бизнеске арналған 10 млн ₸-ге дейінгі инвестициялық грант № 400 қаулымен 2025 жылғы 16 маусымнан бастап күшін жойды. 2026 жылы 10 млн ₸ грантты тек «Банк ЦентрКредит» Еуропа қайта құру және даму банкінің қолдауымен өткізген Business-Aru жеке конкурсы берді — әйелдерге 5 грант. Оның орнына жұмыс істеп тұрған бизнеске не қолжетімді екенін 10 млн ₸-ге дейінгі гранттар туралы материал түсіндіреді.

Жастар мен студенттерге не бар?

№ 272 Қағидаларда бизнеске берілетін қайтарымсыз «жастар гранты» жоқ. Жас адам 400 АЕК грантқа жалпы негізде, яғни 7 осал санаттың біріне кірсе ғана үміткер бола алады.

Оның орнына мыналар бар. Біріншісі — тіркелгеніне 5 жыл толмаған ЖК-ға жылдық 2,5%-ға дейінгі мөлшерлемемен 5 млн ₸-ге дейінгі жастар микрокредиті; «жастардың» нақты жасы Қағидаларда көрсетілмеген. Екіншісі — «Тәуелсіздік ұрпақтары» республикалық конкурсы: 2026 жылы 14-тен 34 жасқа дейінгі, 34 жасты қоса алғанда, азаматтарға 6 бағыт бойынша 3 млн ₸-ден 30 грант, бағыттың бірі — бизнес; қабылдау 21 сәуірден 21 маусымға дейін жүрді. Үшіншісі — 35 жасқа дейінгі жұмыссыздарға субсидияланатын жұмыс орындары: жастар практикасы — 12 айға дейін айына 30 АЕК, «Алғашқы жұмыс орны» — 18 айға дейін 30 АЕК, «Ұрпақтар келісімшарты» — 6 айға дейін 30 АЕК. Бұл ақшаны кәсіпкер емес, жұмыс беруші арқылы қатысушы алады; толығырақ — жұмыс орындарын субсидиялау бетінде.

Жұмыс беруші үшін субсидияланатын орындарға өтінімнің екі терезесі бар: 20–31 желтоқсан — келесі жылға, 1 ақпан – 30 қыркүйек — ағымдағы жылға. 2026 жылғы 23 қазанда 2026 жылға терезе жабық, ең жақыны — 2027 жылға арналған 2026 жылғы 20–31 желтоқсан. Өтінімді тек 12 айдан артық жұмыс істеп келе жатқан жұмыс беруші бере алады, сондықтан 400 АЕК грантты жақында алған кәсіпкер мұндай орындарды әзірге аша алмайды. № 476 қаулыдағы сомалар салықтар мен аударымдарды қоса алғанда көрсетілген — қатысушының қолына тиетіні азырақ.

Astana Hub 2026 жылғы 7 қазанда бизнесті іске қосуға ақшалай грант ұсынбайды: оның бағдарламалары — акселерация, әкімдіктермен пилоттар және Tech Orda, IT-оқуға 500 000 ₸-ге дейінгі грант. Шолу — жастарға арналған гранттар және студенттер мен стартаптарға гранттар материалдарында, ал жастарға арналған басқа мүмкіндіктер жастар бөлімінде жиналған.

Грант субсидиядан және жеңілдікті несиеден немен ерекшеленеді?

Грант қайтарылмайды, бірақ міндеттеме жүктейді. Несие қайтарылады, бірақ шығынға шектеу азырақ. Субсидия біреудің төлемін — банкке мөлшерлемені немесе қызметкерге жалақыны — азайтады.

Грант, микрокредит және мөлшерлеме субсидиясы: алушының міндеттемелері, 2026
Не салыстырамыз400 АЕК грант5 млн ₸-ге дейінгі грантЖастар микрокредиті«Іскер аймақ»
Ақшаны қайтаружоқжоқиә, 5 (7) жылға дейіниә, банкке несие
Өз қаражатыміндетті емескемінде 20%кепілбанк шарты бойынша
Үй-жай жалдауболадыболмайды——
Жұмыс орындары18 айда кемінде 1жаңа, бизнес-жоба бойынша1 (ЖК 1 жылға толмаса) немесе 2 (ЖК 1 жылдан асса)—
Бақылау24 ай бойы тоқсан сайын есеп«Даму» орнына барып мониторинг жүргізедікесте бойынша төлемкесте бойынша төлем

Сызықша норманың жиналған дереккөздерде белгіленбегенін білдіреді. Жұмыс істеп тұрған ЖК-ға арналған шаралар тізімі — ЖК-ға арналған субсидиялар шолуында. Ауылдың өз ерекшелігі бар: 400 АЕК грант мал, құс пен көшетті жабады, ал мал шаруашылығына микрокредит 7 жылға дейін беріледі — толығырақ ауылдағы гранттар мен несиелер туралы материалда.

Грант алғаннан кейін не күтеді?

Ақша ЖК шотына түседі, онымен бірге екі жылдық бақылау басталады. Гранттан тек қолма-қолсыз және тек рұқсат етілген баптарға төлеуге болады: жабдық, мүкәммал, мал, көшет, тұқым, жалдау.

Алғашқы 3 айда мақсатты пайдалану портал арқылы құжатпен расталады. Одан кейін 24 ай бойы жобаның барысы туралы тоқсандық есеп беріледі. 18 айдың ішінде кемінде бір жаңа тұрақты жұмыс орнын ашып, оған мансап орталығының жолдамасы бойынша ізденушіні алу керек. Талаптар орындалмаса, еңбек ұтқырлығы орталығы шартты бұзып, грантты өндіріп алады, оның ішінде сот арқылы. Ақша жұмсалмаған болса, шарт жасалған күннен бастап 3 ай ішінде оны портал арқылы өз еркімен қайтаруға болады.

Толығырақ: грантты неге жұмсауға болады, гранттан кейінгі алғашқы 90 күн, грант бойынша есептілік және грантқа салық салына ма. Жеңістен кейін бірден ЖК ашу керек — оған 5 жұмыс күні беріледі, — содан кейін салық режимін таңдау қажет: шолу шағын бизнес салықтары бөлімінде. Гранттан төлем қолма-қолсыз жүреді, сондықтан төлем кодтары анықтамалығы да пайдалы болады. Шот, акт, жүкқұжат сияқты алғашқы құжаттардың үлгілері бизнеске арналған құжаттар бөлімінде бар.

Қайдан тегін кеңес алуға болады?

«Даму» қорынан, «Атамекен» қызметтер порталынан және мансап орталығынан. Үш арна да тегін, мемлекеттік қолдау алуға «көмектескені» үшін делдалға ақы төлеудің қажеті жоқ.

«Даму» қоры өз құралдары — несие, кепілдік, мөлшерлемені субсидиялау — бойынша 1408 бірыңғай байланыс орталығы және +7 (800) 080 18 90 нөмірі арқылы жұмыс күндері 8:30-дан 17:30-ға дейін кеңес береді. Қор көмегі үшін ақы алатын делдалдар туралы ашық ескертеді. 400 АЕК грант бойынша «Даму» жауап бермейді: бұл ЕХӘҚМ шарасы, оған мансап орталығы жауапты. «Атамекен» Ұлттық кәсіпкерлер палатасы services.atameken.kz порталында тегін кеңес береді және бизнес-жоспарды 1–25 күнтізбелік күнде әзірлейді, бірақ қызмет тіркелген бизнеске арналған — ЖК-сы жоқ жұмыссызға қолжетімсіз болуы мүмкін. Мансап орталықтары өзіне-өзі қызмет көрсету аймақтарында Электрондық еңбек биржасына қолжетімділік береді. Мекенжайлары мен форматтары — кәсіпкерлікті қолдау орталықтары туралы материалда.

Грант қашан ең жақсы таңдау емес?

Грант үшін бизнесіңізді оның шарттарына бейімдеуге тура келсе, керісінше емес. 400 АЕК грант бір адамның шағын ісі үшін жабдық, мүкәммал, мал сатып алуды немесе жалдауды жақсы жабады. Бірақ ол шикізат пен тауарға айналым қаражатын бермейді: бұл баптар Қағидалар тізбесінде аталмаған, оларды өз қаражатыңыздан жоспарлаған сенімдірек.

Міндеттеменің де өз құны бар. Екі жыл тоқсан сайынғы есеп, алғашқы 18 айда жұмыс орны және 12 ай бойы жұмыспен қамтудың басқа шараларына қатыспау — өтінім бермей тұрып жоспарға енгізу керек жүктеме. Жобаға 1,73 млн ₸-ден көп ақша керек болса немесе қызметкер алуға дайын болмасаңыз, мөлшерлемесі субсидияланған қайтарымды несие дұрысырақ таңдау болуы мүмкін. 2026 жылы өтінімдердің қанша үлесі мақұлданатынын біз білмейміз: 2023 жылы алғашқы екі лекте жылдық 9 000 грант жоспарына 51,2 мың өтініш түскен, конкурс туралы жаңа деректер ашық дереккөздерде жоқ.

Бұрын және қазір: № 272 Қағидаларға дейін не болды?

Бизнес-идеяларға берілетін гранттар туралы қолданыстағы Қағидалар ЕХӘҚМ-нің 2023 жылғы 30 маусымдағы № 272 бұйрығымен бекітілген. 2022 жылғы 7 ақпандағы № 47 бұрынғы бұйрық күшін жойды, оған сілтеме жасаудың қажеті жоқ. 2026 жылы № 272 Қағидаларды 2026 жылғы 28 мамырдағы № 207 және 23 маусымдағы № 266 бұйрықтар едәуір өзгертті. 1 жылға толмаған ЖК, жұмыс орны және есептілік туралы жаңа шарттар осы өзгерістерден шыққан.

Егер сіз Zhas Project-ті, яғни БҒМ мен Дүниежүзілік банктің жастар жобасын немесе Мәдениет және ақпарат министрлігінің аттас бағдарламасын іздесеңіз, бұл олар емес. ZhasPro — Қазақстанда бизнесті қалай ашу және жүргізу туралы тәуелсіз басылым; біз мемлекеттік орган емеспіз және өтінім қабылдамаймыз. Екі кезеңнің қалай жұмыс істегенін және бүгін олар туралы не белгілі екенін Zhas Project туралы бөлек бет баяндайды. Біз жинайтын шағын бизнес деректері ZhasPro зерттеулері бөлімінде жарияланады, терминдер — кәсіпкер сөздігінде, өтінімге арналған дайын есептер — Қазақстанға арналған бизнес-жоспарларда, ЖК ашу мен жүргізу — бизнес бөлімінде.

«Гранттар» бөлімінің картасы: неден бастау керек

Бөлімнің барлық материалы қадамдар бойынша топталған. Сайттың басты беті — ZhasPro.

Бұл беттегі нормалар 2026 жылғы 3 қазанда № 272 Қағидалармен, 2026 жылғы 7 қазанда Business.enbek.kz порталындағы гранттар кестесімен салыстырылды. Бет әр лектің алдында жаңартылады.

Жиі қойылатын сұрақтар

Қайтарымсыз грант 2026 жылы кімге беріледі?
Негізгі грант — жаңа бизнес-идеяларға берілетін 400 АЕК-ке дейінгі (1 730 000 ₸-ге дейін) грант. Оған № 272 Қағидалардағы 7 санат үміткер бола алады: атаулы әлеуметтік көмек алушылар, жәрдемақы алатын көпбалалы отбасылар, асыраушысынан айырылу бойынша төлем алушылар, қоныс аударушылар, қандастар, мүгедектігі бар адамдар және мүгедектігі бар баланың ата-аналары. Олар жұмыссыз немесе тіркелгеніне 1 жыл толмаған ЖК болуы және «Бастау Бизнес» сертификатын алуы керек.
Қайтарымсыз грантты қайтару керек пе?
Шарттар орындалса — жоқ, грант қайтарымсыз. Бірақ алушы 24 ай бойы тоқсан сайын есеп береді, 3 айдың ішінде шығынын құжатпен растайды және 18 айда кемінде бір жұмыс орнын ашады. Талаптар орындалмаса, шарт бұзылып, грант өндіріп алынады, оның ішінде сот арқылы.
Қайтарымсыз грант 2026 жылы қашан басталады?
2026 жылғы 7 қазандағы жағдай бойынша екінші лек жарияланған жоқ. Қағидалар бойынша жылына кемінде екі лек өтеді, араларындағы үзіліс — 3 ай. Хабарландыру өңірдің еңбек ұтқырлығы орталығының сайтында 10 күнтізбелік күн бұрын шығады, өтінім 10 жұмыс күні қабылданады.
Жастарға бизнес ашуға қайтарымсыз грант бар ма?
№ 272 Қағидаларда бөлек «жастар гранты» жоқ: жас адам 400 АЕК грантқа 7 санаттың біріне кірсе ғана үміткер бола алады. Жастарға 2,5%-ға дейінгі мөлшерлемемен 5 млн ₸-ге дейінгі микрокредит және «Тәуелсіздік ұрпақтары» республикалық конкурсы бар — 2026 жылы 14-тен 34 жасқа дейінгі, 34 жасты қоса алғанда, азаматтарға 3 млн ₸-ден 30 грант.
5 және 10 млн теңгелік гранттар бар ма?
5 млн ₸-ге дейінгі грант бар, бірақ тек тізілімдегі әлеуметтік кәсіпкерлерге және бір ауыл — бір өнім жобасының финалистеріне (Үкіметтің № 754 қаулысы). 10 млн ₸-ге дейінгі мемлекеттік грант 2025 жылғы 16 маусымда күшін жойды; 2026 жылы 10 млн ₸-ді тек «Банк ЦентрКредит» Business-Aru жеке конкурсы берді — әйелдерге 5 грант.
Грантқа өтінімді қайда беремін?
Тек онлайн, Business.enbek.kz порталында, ЭЦҚ арқылы. Санатты, жұмыссыз мәртебесін және сертификатты портал дерекқорлардан өзі тексереді, анықтама тіркеудің қажеті жоқ. Өтінім үшін делдалдарға ақы төлеудің керегі жоқ.

Дереккөздер

Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.

  1. Кәсіпкерлік бастамаға жәрдемдесу жөніндегі шараларды ұйымдастыру және қаржыландыру қағидалары (ЕХӘҚМ 2023 жылғы 30 маусымдағы № 272 бұйрығы, 2026 жылғы № 207 және № 266 бұйрықтармен өзгертілген редакция) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  2. ЕХӘҚМ: 2026 жылғы бірінші лек — 24.06–08.07, 3 764 грант, 400 АЕК немесе 1 730 000 ₸, жылдық жоспар 9 мың (11.06.2026) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  3. Business.enbek.kz: бизнес-идеяларға берілетін гранттың шарттары мен кестесі · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  4. Үкіметтің 2024 жылғы 17 қыркүйектегі № 754 қаулысы: әлеуметтік кәсіпкерлерге және бір ауыл — бір өнім жобасының финалистеріне 5 млн ₸-ге дейінгі гранттар (2026 жылғы 14 шілдедегі № 615 редакция); инвестициялық гранттың күшін жоюы (2025 жылғы 2 маусымдағы № 400) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  5. Үкіметтің 2023 жылғы 15 маусымдағы № 476 қаулысы: субсидияланатын жұмыс орындарының түрлері, мөлшері мен мерзімдері · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  6. Субсидияланатын жұмыс орындарын ұйымдастыру қағидалары (ЕХӘҚМ 2023 жылғы 30 маусымдағы № 275 бұйрығы, 2026 жылғы редакция) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  7. «Даму» қоры: «Іскер аймақ» — 200 млн ₸-ге дейінгі несиелер бойынша мөлшерлемені субсидиялау · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  8. «Даму» қоры: мемлекеттік қолдау бойынша тегін кеңес, 1408 байланыс орталығы · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  9. «Атамекен» ҰКП: шағын және орта бизнеске тегін кеңес және бизнес-жоспар әзірлеу · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  10. Мәдениет және ақпарат министрлігі: «Тәуелсіздік ұрпақтары» гранты 2026 — 3 млн ₸-ден 30 грант (21.04.2026) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  11. «Банк ЦентрКредит»: Business-Aru конкурсы, әйелдерге 10 млн ₸-ден 5 грант · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  12. Astana Hub: 07.10.2026 жағдай бойынша бағдарламалар — акселерация, оқыту, пилоттар · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  13. ЕХӘҚМ: 2025 жылғы екінші лек, 4 873 грант (31.07.2025) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  14. ЕХӘҚМ: 2023 жылғы жоспар — 9 000 грант, екі лекте 51,2 мың өтініш (10.07.2023) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  15. Жұмыс іздеп жүрген адамдарды, жұмыссыздарды тіркеу қағидалары (ЕХӘҚМ 2023 жылғы 9 маусымдағы № 214 бұйрығы) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  16. ШҚО кәсіпкерлік басқармасы: әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің тізілімі, санаттар (30.12.2024) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  17. bes.media, 23.08.2026: Астанадағы әлеуметтік кәсіпкерлер — тізілім 1–15.09, конкурс 15–20.10.2026 (әкімдікке сілтемемен); inbusiness.kz, 02.10.2026: Қостанай облысындағы әлеуметтік кәсіпкерлерге гранттар; zakon.kz, 20.05.2026: Алматыдағы тізілім 1–15.06.2026 · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  18. 24.kz, 15.06.2026: 2026 жылы 7 600 грант жоспары (Еңбек министрлігіне сілтемемен); 24.kz, 23.09.2026: Жамбыл облысында гранттарға 1,5 млрд ₸ · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан