Қазақстандағы мүлік салығы 2027: жеке тұлғалар, ЖК және ЖШС
Қысқаша
- Жеке тұлғаның пәтеріне, үйіне, гаражы мен жеріне салықты салық органы 1 шілдеге дейін есептейді, оны келесі жылдың 1 қазанына дейін төлеу керек (СК-2026 603-бап).
- Жеке тұлғаларға мөлшерлеме сатылап өседі: құны 2 млн ₸-ге дейін — 0,05 %, 450 млн ₸-ден жоғары — асқан бөліктен 2 %; құнды нарық емес, Мемкорпорация анықтайды.
- Оңайлатылған режимдегі ЖК мен ЖШС 0,5 %, жалпы режимдегі ЖШС ғимараттар мен құрылыстардың орташа жылдық баланстық құнының 1,5 %-ын төлейді (592-бап).
- Бизнес декларацияны 31 наурызға дейін тапсырып, 10 күн ішінде төлейді; есептік салық 300 АЕК-тен асса, әр тоқсанның 25-іне дейін аванс төлеу міндетті.
- Мөлшерлемелер пайызбен берілген, сондықтан 2027 жылы АЕК-тің өсуі оларды өзгертпейді; АЕК-ке тек жеңілдіктер мен аванстардың шектері байланысты.
Қазақстандағы мүлік салығын жылжымайтын мүлкі бар барлық адам төлейді: жеке тұлғалар — пәтер, үй, гараж және жер үшін, жеке кәсіпкерлер (ЖК) мен жауапкершілігі шектеулі серіктестіктер (ЖШС) — бизнестегі ғимараттар мен үй-жайлар үшін. Жеке тұлғалардың салығын салық органы есептейді, төлеу мерзімі — келесі жылдың 1 қазаны; мөлшерлеме 0,05 %-дан 2 %-ға дейін, ол «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы (бұдан әрі — Мемкорпорация) бағалаған құнға байланысты. Оңайлатылған режимдегі ЖК мен ЖШС 0,5 %, жалпы режимдегі ЖШС баланстық құнның 1,5 %-ын төлейді және декларацияны 31 наурызға дейін өздері тапсырады. Пәтерге немесе үй-жайға салықты мүлік салығының калькуляторы есептейді, бұл бетте — кім төлейді, мөлшерлемелер, мерзімдер мен жеңілдіктер.
Мүлік салығын кім төлейді
2026 жылғы Салық кодексі екі салықты бөліп қарайды: заңды тұлғалар мен ЖК-ның мүлік салығы (66-тарау) және жеке тұлғалардың мүлік салығы (67-тарау). Объектінің қай салыққа жататынына мөлшерлеме, база және соманы кім есептейтіні байланысты.
| Кім | Неге салық салынады | Мөлшерлеме | База | Кім есептейді |
|---|---|---|---|---|
| Жеке тұлға | тұрғын үй, саяжай, гараж, тұрақ орны, өзге құрылыстар, жер учаскелері | 0,05–2 % шкаласы | Мемкорпорация бағалаған құн | салық органы |
| ЖК | бизнестегі ғимараттар мен құрылыстар (негізгі құралдар) | 0,5 % | орташа жылдық баланстық құн немесе шығындар / нарықтық құн | ЖК-ның өзі |
| Оңайлатылған режимдегі ЖШС | балансындағы ғимараттар мен құрылыстар | 0,5 % | орташа жылдық баланстық құн | өзі |
| Жалпы режимдегі ЖШС | балансындағы ғимараттар мен құрылыстар | 1,5 % | орташа жылдық баланстық құн | өзі |
Заңды тұлғалар мен ЖК-ның жеріне бұл салық емес, жер салығы салынады (590-баптың 3-тармағы). Жеке тұлғалардың меншігіндегі жер учаскелері СК-2026 бойынша мүлік салығына кіреді (599-бап).
Жеке тұлғаларға арналған мүлік салығының мөлшерлемелері
Пәтерге, үйге және саяжайға мөлшерлеме объектінің құнына байланысты. Әр сатыда тіркелген сома және сатының төменгі шегінен асқан бөліктен пайыз төленеді (602-баптың 1-тармағы).
| Салық салу үшін құны | Салық |
|---|---|
| 2 000 000 ₸-ге дейін | құнның 0,05 %-ы |
| 2–4 млн ₸ | 1 000 ₸ + 2 млн-нан асқан сомадан 0,08 % |
| 4–6 млн ₸ | 2 600 ₸ + 4 млн-нан асқан сомадан 0,1 % |
| 6–8 млн ₸ | 4 600 ₸ + 6 млн-нан асқан сомадан 0,15 % |
| 8–10 млн ₸ | 7 600 ₸ + 8 млн-нан асқан сомадан 0,2 % |
| 10–12 млн ₸ | 11 600 ₸ + 10 млн-нан асқан сомадан 0,25 % |
| 12–14 млн ₸ | 16 600 ₸ + 12 млн-нан асқан сомадан 0,3 % |
| 14–16 млн ₸ | 22 600 ₸ + 14 млн-нан асқан сомадан 0,35 % |
| 16–18 млн ₸ | 29 600 ₸ + 16 млн-нан асқан сомадан 0,4 % |
| 18–20 млн ₸ | 37 600 ₸ + 18 млн-нан асқан сомадан 0,45 % |
| 20–75 млн ₸ | 46 600 ₸ + 20 млн-нан асқан сомадан 0,5 % |
| 75–100 млн ₸ | 321 600 ₸ + 75 млн-нан асқан сомадан 0,6 % |
| 100–150 млн ₸ | 471 600 ₸ + 100 млн-нан асқан сомадан 0,65 % |
| 150–350 млн ₸ | 796 600 ₸ + 150 млн-нан асқан сомадан 0,7 % |
| 350–450 млн ₸ | 2 196 600 ₸ + 350 млн-нан асқан сомадан 0,75 % |
| 450 млн ₸-ден жоғары | 2 946 600 ₸ + 450 млн-нан асқан сомадан 2 % |
Салық салу үшін құн — нарықтық баға емес. Мемкорпорация оны салық жылынан кейінгі жылдың 1 қаңтарына мына формуламен есептейді: шаршы метрдің базалық құны × аудан × тозу, аймақ, сән-салтанат және АЕК өзгеру коэффициенттері (600-баптың 1-тармағы). Тұрғын үйдің бір шаршы метрінің базалық құны Алматыда, Астанада және Шымкентте — 60 000 ₸, облыс орталықтарында — 36 000 ₸ (2-тармақ).
Адамның жалпы құны 450 млн ₸ және одан асатын бірнеше объектісі болса, салық олардың жалпы құнынан жоғарғы сатының мөлшерлемесімен есептеледі (604-бап).
Жеке тұлғалардың жері. Базалық мөлшерлемелер бір шаршы метрге берілген: Алматы мен Астанада тұрғын үй астындағы жерге — 0,96 ₸, Шымкентте және облыс орталықтарының көбінде — 0,58 ₸, ауылдарда — 0,09 ₸; қалалардағы 1 000 м²-ге дейінгі үй жанындағы учаске — метріне 0,20 ₸; жеке қосалқы шаруашылыққа, бау-бақшаға немесе саяжайға арналған 0,5 га-ға дейінгі учаске — 0,01 га үшін 20 ₸ (602-баптың 2–4-тармақтары). Мәслихат тұрғын үй астындағы жердің мөлшерлемесін 50 %-дан аспайтындай етіп өзгерте алады (6-тармақ).
Пәтер мен ЖК үй-жайы үшін есептеу мысалдары
| Объект | Есеп | Жылдық салық |
|---|---|---|
| Пәтер, құны 6,5 млн ₸ | 4 600 + 0,15 % × 500 000 | 5 350 ₸ |
| Пәтер, құны 15 млн ₸ | 22 600 + 0,35 % × 1 000 000 | 26 100 ₸ |
| Үй, құны 30 млн ₸ | 46 600 + 0,5 % × 10 000 000 | 96 600 ₸ |
| ЖК дүкені, базасы 20 млн ₸ | 0,5 % × 20 000 000 | 100 000 ₸ |
| Жалпы режимдегі ЖШС қоймасы, базасы 20 млн ₸ | 1,5 % × 20 000 000 | 300 000 ₸ |
Объект меншікте бір жылдан аз тұрса, сома 12-ге бөлініп, иелік еткен айларға көбейтіледі — құқық тіркелген айдың 1-күнінен бастап сатылған айдың 1-күніне дейін (603-баптың 3-тармағы). Үлестік меншіктегі пәтерге әр иесінің үлесіне пропорционал салық салынады (4-тармақ).
ЖК мен ЖШС-тің мүлік салығы
ЖК кәсіпкерлік қызметте пайдаланатын ғимараттары мен құрылыстары бойынша салық төлейді (594-бап). База есепке қарай анықталады:
- бухгалтерлік есеп жүргізетін ЖК мен ЖШС — орташа жылдық баланстық құн: жылдың әр айының 1-күніндегі және келесі жылдың 1 қаңтарындағы баланстық құндардың 13-ке бөлінген сомасы (591-баптың 3-тармағы); қайта бағалау — үш жылда кемінде бір рет;
- бухгалтерлік есеп жүргізбейтін ЖК — алғашқы үш жылда сатып алу, салу және жөндеу шығындары, кейін үш жылда кемінде бір рет бағалау бойынша нарықтық құн (591-баптың 6-тармағы).
ЖК-ның тұруға жалға берілетін пәтері. ЖК пәтерді тек тұруға жалға беріп, оны тұрғын үй қорынан шығармаса, бұл бизнес объектісі емес: салықты салық органы жеке тұлғалардың шкаласы бойынша есептейді (594-бап, 590-баптың 3-тармағының 7) тармақшасы). Дүкенге, кеңсеге немесе кафеге арналған үй-жай — 0,5 % мөлшерлемесі бар ЖК объектісі.
0,1 % мөлшерлемесі коммерциялық емес ұйымдарға (КЕҰ; орысша НКО), әлеуметтік саладағы ұйымдарға және 592-баптың 3-тармағындағы тағы бірнеше заңды тұлғаға қолданылады; 0 % — басым қызмет бойынша арнайы экономикалық аймақтың (АЭА) қатысушыларына және басқа да бірқатар тұлғаларға. Өз арнаулы режиміндегі шаруа қожалықтары ауыл шаруашылығы өнімін өндіруге пайдаланатын объектілері бойынша салық төлемейді (588-баптың 3-тармағы).
Төлеу мерзімдері және есептілік
Қадамдар ретімен
- Қадам 1
15 ақпан — есептік салығы 300 АЕК-тен асатын ЖК (оңайлатылған режимдегілерден басқа) мен заңды тұлғалар ағымдағы төлемдер есебін тапсырады (596-баптың 1-тармағы). Бюджет жобасы бойынша 2027 жылы шек — 1 407 900 ₸.
- Қадам 2
25 ақпан, 25 мамыр, 25 тамыз, 25 қараша — сол төлеушілер ағымдағы төлемдерді тең үлеспен енгізеді (593-баптың 6-тармағы).
- Қадам 3
31 наурыз — бизнес объектілері бойынша ЖК мен заңды тұлғалар өткен жылғы декларацияны тапсырады (596-баптың 3-тармағы).
- Қадам 4
10 сәуір — декларация бойынша қосымша төлеу мерзімі: декларацияны тапсыру мерзімінен кейін 10 күнтізбелік күн (593-баптың 8-тармағы).
- Қадам 5
1 қазан — жеке тұлғалар салық органы 1 шілдеге дейін есептеген өткен жылғы салықты төлейді (603-баптың 1, 7-тармақтары).
Оңайлатылған режимдегі ЖК мүлік салығы бойынша аванс төлемейді: бұл ерекшелік 596-баптың 1-тармағында тікелей жазылған. Бизнес объектілері бойынша декларацияны ол жалпы негізде тапсырады. Жылдың барлық мерзімі — салық күнтізбесінде, есептелген сомалар мен берешек — салық берешегін тексеру бетінде, төлеу тәсілдері — салықты қалай төлеу керек материалында.
Жеке тұлғалардың мүлік салығы бойынша жеңілдіктер
597-баптың 2-тармағы бойынша мына адамдар салықты толық немесе шек көлемінде төлемейді:
| Кім | Босату |
|---|---|
| Кеңес Одағының Батырлары, Социалистік Еңбек Ерлері, «Халық қаһарманы», «Қазақстанның Еңбек Ері», «Отан» және үш дәрежелі Еңбек Даңқы орденінің кавалерлері | тұрғын үй мен құрылыстар — жалпы құнның 1 000 АЕК-і шегінде |
| Ардагерлер, оларға теңестірілген адамдар, мүгедектігі бар адамдар | үй астындағы, үй жанындағы, саяжай, гараж астындағы жер; құрылыстар — 1 500 АЕК шегінде |
| 18 жасқа толмаған жетім балалар | үй астындағы жер мен құрылыстар — толық |
| Мүгедектігі бар баланың ата-анасының бірі | үй астындағы, үй жанындағы, саяжай, гараж астындағы жер учаскелері |
| «Батыр ана», «Алтын алқа» атағы бар көп балалы аналар, бөлек тұратын зейнеткерлер | үй астындағы және үй жанындағы жер; құрылыстар — 1 000 АЕК шегінде |
Шек 1 қаңтардағы АЕК бойынша есептеледі: 1 000 АЕК — 2026 жылы 4 325 000 ₸, бюджет жобасы бойынша 2027 жылы 4 693 000 ₸; 1 500 АЕК — 6 487 500 ₸ және 7 039 500 ₸. Объект жалға берілсе, оған жеңілдік қолданылмайды (597-баптың 3-тармағы).
Көлікке салынатын салық — бөлек: ол туралы көлік салығы материалында. Барлық салықтар бойынша декларация тапсыру мерзімдері — салық төлеу мерзімдері бетінде. Оңайлатылған режим мөлшерлемелері мен мүлік салығы бизнестің жүктемесіне қалай қосылатыны оңайлатылған режим туралы талдауда және ЖК немесе ЖШС калькуляторында көрсетілген.
Келесі қадам
- Мүлік салығының калькуляторы 2026: жеке тұлға, ЖК, ЖШСМүлік салығының калькуляторы 2026: жеке тұлғалардың пәтері мен үйіне СК шкаласы 0,05-тен 2 %-ға дейін, толық…
- Оңайлатылған декларация 2027: мөлшерлеме, лимит, кім қолдана аладыОңайлатылған декларация 2027: табыстың 4%-ы, 2026 жылы облыс орталықтарында 2% не 3%, лимит жылына 600 000…
- ЖК-ның салық күнтізбесі 2026–2027Салық күнтізбесі 2027, Қазақстан: 910, 220, 200 және 100 нысандарын тапсыру мен салық төлеу мерзімдері…
- Көлік салығының калькуляторы 2026 және мөлшерлемелер кестесіКөлік салығының калькуляторы 2026: СК бойынша АЕК-тегі мөлшерлемелер, 1 см³ үшін 7 ₸, 10 және 20 жылдан асқан…
Жиі қойылатын сұрақтар
Оңайлатылған режимдегі ЖК мүлік салығын төлей ме?
Жеке тұлға мүлік салығын қай күнге дейін төлейді?
Мүлік салығының есептелгенін қалай тексеруге болады?
ЖК-ның тұрғын емес үй-жайына салық қанша?
Зейнеткерлерге мүлік салығы бойынша жеңілдік бар ма?
Дереккөздер
Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.
- ҚР Салық кодексі, 2025 жылғы 18 шілдедегі № 214-VIII: 588–596-баптар (заңды тұлғалар мен ЖК-ның мүлік салығы), 597–604-баптар (жеке тұлғалардың мүлік салығы) · тексерілді 2026 жылғы 16 қараша
- 2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы ҚР № 239-VIII Заңы: АЕК 4 325 ₸ · тексерілді 2026 жылғы 16 қараша
- 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасы: АЕК 4 693 ₸ · тексерілді 2026 жылғы 16 қараша
Осы тақырыпқа қатысты
- Мүлік салығының калькуляторы 2026: жеке тұлға, ЖК, ЖШС
- Қазақстандағы көлік салығы 2027: мөлшерлемелер, төлеу мерзімі және жеңілдіктер
- 2027 жылғы КТС бойынша аванстық төлемдер: кім төлейді және қалай есептеледі
- Қазақстандағы КТС 2027: мөлшерлемелер, есептеу және төлеу мерзімдері
- ЖТС 2027: мөлшерлемелер, есептеу және мысалдар