ZhasPro

ЖК мен ЖШС қызметкерлері: жұмысқа қабылдау, шарт, демалыс және жұмыстан шығу

2026 жылғы негізгі сандар

АЕК 2026
4 325 ₸
2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң · тексерілді
ЕТЖ 2026
85 000 ₸
2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң · тексерілді
ҚҚС 2026 жылдан
16%
ҚР Салық кодексі, 503-бап
Оңайлатылған режим 2026
4%
ҚР Салық кодексі, 726-бап

Бөлімдегі материалдар

Қысқаша

  • Қызметкер жұмысқа шыққанға дейін ресімделеді: жазбаша еңбек шарты, қабылдау туралы бұйрық және қол қойылғаннан кейін 5 жұмыс күнінен кешіктірмей ЕСУТД-ге мәлімет енгізу.
  • Жалақыдан МЗЖ 10%, МӘМС жарнасы 2% және ЖТС ұсталады; жұмыс беруші үстінен ЖМЗЖ 3,5% (2027 жылы — 4,5%), ӘА 5% және МӘМС аударымдары 3% төлейді, ЖБТ-дегі ЖШС — әлеуметтік салықты да.
  • 2026 жылы 300 000 ₸ айлықақы қызметкердің қолына 250 575 ₸ береді, оңайлатылған режимдегі ЖК-ға 333 000 ₸-ге, ЖБТ-дегі ЖШС-ке әлеуметтік салықпен бірге 348 840 ₸-ге түседі.
  • Жыл сайынғы демалыс — 24 күнтізбелік күн, еңбекке уақытша жарамсыздық жәрдемақысын жұмыс беруші өзі төлейді, бірақ айына 25 АЕК-тен аспайды; өз еркімен кететін қызметкер бір ай бұрын ескертеді.

Бұл бөлім алғашқы қызметкерді алғалы отырған немесе кадр ісін өзі жүргізетін ЖК мен ЖШС-ке арналған: адамды жұмысқа қалай қабылдау керек, шартқа не жазылады, жалақыдан қандай төлемдер жүреді, демалыс, жәрдемақы және жұмыстан шығу қалай есептеледі. Әр бетте теңгемен мысалдар және Еңбек және Салық кодекстерінің баптарына сілтемелер бар.

Қызметкерді жұмысқа қалай қабылдау керек

ЖК мен ЖШС үшін тәртіп бірдей. Алдымен еңбек шартына қол қойылады — қағазда немесе ЭЦҚ-мен электрондық құжат түрінде, адам жұмысқа кіріскенге дейін. Содан кейін жұмысқа қабылдау туралы бұйрық шығарылады және шарт туралы мәлімет Enbek.kz порталы арқылы ЕСУТД-ге енгізіледі — мұны қалай істеу керегі және қызметкер өз шартын қайдан көретіні электрондық еңбек шарты туралы нұсқаулықта жазылған.

Іздеуден бастап алғашқы жалақыға дейінгі бүкіл жол ЖК алғашқы қызметкерді қалай жалдайды деген материалда сипатталған. Жұмыс біржолғы болып, нәтижесіне қарай төленсе, азаматтық-құқықтық шарт жарайды, бірақ оның салықтары мен тәуекелдері басқа — салыстыру еңбек шарты ма, әлде азаматтық-құқықтық шарт па деген мақалада. Қызметкер компания атынан құжатқа қол қоюы үшін оған қол қою құқығы бар ЭЦҚ ресімделеді.

Қызметкер қаншаға түседі

Айлықақыдан міндетті зейнетақы жарналары (МЗЖ) 10%, медициналық сақтандыру жарнасы 2% және шегерімнен кейін ЖТС 10% ұсталады. Үстінен жұмыс беруші ЖМЗЖ 3,5% (2027 жылы — 4,5%), әлеуметтік аударымдар 5% және МӘМС аударымдары 3% төлейді; ЖШС пен жалпыға бірдей тәртіптегі ЖК бұған әлеуметтік салықты қосады. Барлық мөлшерлемелер мен төлеу мерзімдері қызметкер үшін салықтар бетінде жиналған.

Өз жағдайыңызды жалақы калькуляторынан (қызметкер қолына қанша алады) және жұмыс беруші шығыстарының калькуляторынан (компания үстінен қанша төлейді) есептей аласыз.

Демалыс, жәрдемақы, іссапар

Жұмыстан шығу

Өз еркімен кететін қызметкер жұмыс берушіні кемінде бір ай бұрын ескертеді; одан ертерек — тек тараптардың келісімімен. Өтініш, мерзімдер және түпкілікті есеп айырысу өз еркімен жұмыстан шығу туралы мақалада талданған. Шарттың тоқтатылғаны туралы мәлімет ЕСУТД-ге 3 жұмыс күні ішінде енгізіледі. Бастамашы жұмыс беруші болса, негіздер, тәртіп пен есеп қызметкерді жұмыстан шығару нұсқаулығында талданған.

Жиі қойылатын сұрақтар

Қызметкермен еңбек шартын қашан жасау керек?
Адам жұмысқа кіріспес бұрын. Шартқа жазбаша немесе электрондық түрде қол қойылады, ал ол туралы мәліметтер бес жұмыс күні ішінде ЕСУТД-ға енгізіледі (Еңбек кодексі және № 353 Қағида).
2026 және 2027 жылы жұмыс беруші жалақыдан қандай жарналар төлейді?
Жалақыдан МЗЖ 10%, МӘМС 2% және ЖТС ұсталады. Жұмыс беруші бұдан бөлек ЖМЗЖ төлейді — 2026 жылы 3,5%, 2027 жылы 4,5% — және 5% әлеуметтік аударымдар; жалпы режимде әлеуметтік салық қосылады.
Қызметкерге қанша күн демалыс беріледі?
Жыл сайынғы ақылы демалыс — кемінде 24 күнтізбелік күн. Демалыс ақысын сайттағы калькулятормен есептеуге болады.
Жұмыс беруші еңбекке уақытша жарамсыздық үшін қанша төлейді?
Жәрдемақыны жұмыс беруші өз қаражатынан төлейді, бірақ айына 25 АЕК-тен аспайды (Еңбек кодексінің 133-бабы).

Дереккөздер

Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.

  1. Трудовой кодекс РК от 23.11.2015 № 414-V: ст. 23, 27, 28, 32–36, 52–54, 88, 92, 99, 104, 113, 131, 133 · тексерілді 2026 жылғы 13 қазан
  2. Правила представления и получения сведений о трудовом договоре в ЕСУТД, приказ МТСЗН от 03.09.2020 № 353 (ред. от 30.04.2026 № 163) · тексерілді 2026 жылғы 13 қазан
  3. КоАП РК: ст. 86 (допуск без договора), ст. 87 (невыплата зарплаты), ст. 98 ч. 1-1 (ЕСУТД), ст. 279 (налоговый агент) · тексерілді 2026 жылғы 13 қазан
  4. Налоговый кодекс РК 2026: ст. 403 (вычет 30 МРП), 440 (сроки ИПН), 444–445 (форма 200.00), 555–557 (соцналог), 723–724 (упрощёнка) · тексерілді 2026 жылғы 30 қазан
  5. Социальный кодекс РК: ОПВ 10%, ОПВР 3,5% (ст. 248–251), СО 5% (ст. 244–246) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  6. Закон РК об обязательном социальном медицинском страховании: ООСМС 3%, ВОСМС 2% (ст. 27, 28, 30) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
  7. Закон о республиканском бюджете на 2026–2028 годы: МРП 4 325 ₸, МЗП 85 000 ₸ · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  8. Проект закона о республиканском бюджете на 2027–2029 годы: МРП 2027 — 4 693 ₸, МЗП — 85 000 ₸ (проект, не принят) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  9. Послание Президента 28.10.2026: поручение повысить МЗП до 110 000 ₸ с 1 января 2027 года · тексерілді 2026 жылғы 5 қараша