ZhasPro

2026 жылғы ең төменгі күнкөріс деңгейі

Не өзгерді

2026 жылғы 1 қаңтардан бастап заңнамалық ең төменгі күнкөріс деңгейі — 50 851 ₸; 2026 жылдан бастап Ұлттық статистика бюросы нақты шаманы ай сайын емес, тоқсан сайын жариялайды.

«2026 жылғы ең төменгі күнкөріс деңгейі» материалына арналған иллюстрация

Қысқаша

  • 2026 жылға арналған заңнамалық ең төменгі күнкөріс деңгейі — 50 851 ₸. Ол 2025 жылғы 8 желтоқсандағы № 239-VIII Заңның 7-бабының 5) тармақшасында белгіленген; зейнетақы, жәрдемақы және атаулы көмек осыдан есептеледі.
  • Ұлттық статистика бюросының деректері бойынша нақты шама — 2026 жылғы III тоқсанда жан басына 72 791 ₸, 9 айда орта есеппен 68 188 ₸ (30.09.2026 жарияланды).
  • Бұл — қате емес, екі түрлі көрсеткіш: біріншісін заң бір жылға бекітеді, екіншісі — тоқсан бағасымен есептелген ең төменгі тұтыну себетінің құны.
  • 2027 жылға бюджет жобасы заңнамалық деңгейді 55 173 ₸ етіп ұсынады; 2026 жылғы 7 қазандағы жағдай бойынша заң қабылданған жоқ.

2026 жылы Қазақстандағы ең төменгі күнкөріс деңгейі заң бойынша — 50 851 ₸, ал статистика бойынша — 72 791 ₸. Бірінші сан 2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы № 239-VIII Заңның 7-бабының 5) тармақшасында жазылған. Әлеуметтік төлемдер соның негізінде есептеледі. Екінші сан — Ұлттық статистика бюросының (ҰСБ, орысша БНС) деректері бойынша 2026 жылғы III тоқсанда жан басына шаққандағы ең төменгі тұтыну себетінің нақты құны.

Мәртебесі: заңнамалық шама 2026 жыл бойы қолданылады (03.10.2026 салыстырылды) · ҰСБ-нің III тоқсандағы деректері 30.09.2026 жарияланды, келесісі — 31.12.2026

2026 жылғы ең төменгі күнкөріс деңгейі: көрсеткіш карточкасы
КөрсеткішСомасыДереккөзі
2026 жылға арналған заңнамалық деңгей50 851 ₸№ 239-VIII Заң, 7-баптың 5) тармақшасы
Нақты деңгей, 2026 жылғы III тоқсан72 791 ₸ҰСБ, баға статистикасы
Нақты деңгей, 2026 жылғы 9 айдың орташасы68 188 ₸ҰСБ, баға статистикасы
2027 жылға арналған заңнамалық деңгей55 173 ₸бюджет туралы заң жобасы, 8-бап

Күнкөріс деңгейінің неге екі түрлі сомасы бар?

Өйткені бұл — мақсаты әртүрлі екі бөлек көрсеткіш. Сандардың ешқайсысы қате емес, бірақ бірінің орнына екіншісін қоюға болмайды.

Заңнамалық және нақты күнкөріс деңгейі: салыстыру
Заңнамалық деңгейҰСБ-нің нақты деңгейі
Сомасы50 851 ₸72 791 ₸ (2026 жылғы III тоқсан)
Кім белгілейдіреспубликалық бюджет туралы заңҰлттық статистика бюросы
Қаншалықты жиі өзгередіжылына бір рет, 1 қаңтарданәр тоқсан сайын
Не үшін керекзейнетақы, жәрдемақы және атаулы көмек есептеугеағымдағы бағамен ең төменгі себеттің құнын көрсетуге

III тоқсанда екі шаманың айырмасы — 21 940 ₸ (редакция есебі). Заңнамалық сома бюджетке жыл басталмай тұрып жазылады да, 31 желтоқсанға дейін өзгермейді. Нақты шама бағамен бірге қозғалады. ҰСБ деректері бойынша ол бір тоқсанның ішінде 67 618 ₸-ден (II тоқсан) 72 791 ₸-ге дейін, яғни 7,7%-ға өсті (редакция есебі).

Ең төменгі себет топтар мен өңірлер бойынша қанша тұрады?

ҰСБ нақты деңгейді халықтың әр тобы мен әр өңір үшін бөлек есептейді. 72 791 ₸ — жан басына шаққандағы орташа сома, ал еңбекке қабілетті ер адамның себеті одан қымбат.

Топтар мен өңірлер бойынша нақты күнкөріс деңгейі, 2026 жылғы III тоқсан, ҰСБ деректері
Топ немесе өңірНақты деңгей, 2026 жылғы III тоқсан
Еңбекке қабілетті ерлер86 013 ₸
Еңбекке қабілетті әйелдер68 258 ₸
Зейнеткерлер67 732 ₸
0–13 жастағы балалар61 400 ₸
Алматы қаласы (ең жоғарғы)80 928 ₸
Батыс Қазақстан облысы (ең төменгі)63 796 ₸

Бастапқы кестелер ҰСБ-нің баға статистикасы бөлімінде жарияланады. 2026 жылға айлық мәндер жоқ: ҰСБ тоқсандық басылымдарға көшті, соңғы айлық файл 2025 жылғы желтоқсанға арналған. Сондықтан «2026 жылғы қыркүйектегі күнкөріс деңгейін» табу мүмкін емес, тек III тоқсанның жалпы мәні бар.

Заңнамалық күнкөріс деңгейі қайда қолданылады?

Мемлекет тағайындайтын төлемдерді есептеуде: зейнетақыда, жәрдемақыда және атаулы әлеуметтік көмекте. Бұл есептеулерге ҰСБ деректері емес, 50 851 ₸ алынады.

2026 жылғы бюджет туралы заңның сол 7-бабында көрші көрсеткіштер де бар. Ең төменгі зейнетақы — 69 049 ₸, ең төменгі базалық зейнетақы төлемі — 35 596 ₸, 2026 жылғы ең төменгі жалақы — 85 000 ₸, 2026 жылғы АЕК — 4 325 ₸. Бағдар үшін (редакция есебі): ЕТЖ заңнамалық деңгейден 1,67 есе, ал ҰСБ-нің нақты деңгейінен небәрі 1,17 есе көп.

Кәсіпкердің салықтарында күнкөріс деңгейі дерлік кездеспейді. Шегерімдер, шектер мен айыппұлдар АЕК-пен есептеледі. Мысалы, айлық базалық шегерім 30 АЕК теңгемен бетінде талданған, ал жалпыға бірдей белгіленген тәртіптегі жеке кәсіпкердің өзі үшін әлеуметтік салығы — 2 АЕК. Зейнетақы жарналары мен әлеуметтік аударымдар ЕТЖ-ден есептеледі. Ал салық пен жарнаны кешіктіргенде өсімпұл Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесі бойынша есептеледі.

2027 жылы күнкөріс деңгейі қандай болады?

2027–2029 жылдарға арналған бюджет туралы заң жобасы бойынша — 55 173 ₸. Бұл 2026 жылдан 4 322 ₸-ге көп (шамамен 8,5%, редакция есебі). Жобада ең төменгі зейнетақы 74 919 ₸, ал базалық зейнетақы төлемі 38 622 ₸ болып ұсынылған.

Әзірге бұл тек бюджет жобасы. Үкімет оны Құрылтайға 2026 жылғы 17 қыркүйекте ұсынды, 7 қазандағы жағдай бойынша adilet.zan.kz сайтында заң болған жоқ. Сол жоба 2027 жылғы АЕК-ті 4 693 ₸-ге дейін көтеріп, 2027 жылғы ЕТЖ мөлшерін 85 000 ₸ күйінде қалдырады, бірақ Президент 2026 жылғы 28 қазанда оны 110 000 ₸-ге дейін көтеруді тапсырды.

Есептеуде сандарды қалай шатастырмауға болады?

Қателердің көбі басқа көрсеткішті немесе басқа кезеңді алғаннан туады.

Күнкөріс деңгейіне қатысты жиі қателер: белгісі, себебі, шешімі
БелгіСебебіНе істеу керек
Жәрдемақы 72 791 ₸-ден есептелгензаңнамалық деңгейдің орнына нақты деңгей алынған2026 жылғы төлемдер үшін 50 851 ₸ алу
2026 жылдың белгілі бір айына деңгей табылмайдыҰСБ тек тоқсандарды жариялайдыIII тоқсанды (72 791 ₸) немесе 9 айды (68 188 ₸) алу
2027 жылғы есепте 55 173 ₸ бекітілген сома ретінде тұрбюджет туралы заң әлі қабылданған жоқзаң жарияланғанға дейін «жоба бойынша» деп белгілеу
ЖК жарналары күнкөріс деңгейінен есептелгенолардың базасы — ЕТЖ85 000 ₸-ден есептеу

2026–2027 жылдардың барлық көрсеткіштері дереккөздерімен бірге ЕТЖ, күнкөріс деңгейі және мөлшерлемелер бөлімінде жиналған.

Келесі қадам

Жиі қойылатын сұрақтар

2026 жылы Қазақстанда ең төменгі күнкөріс деңгейі қанша?
Зейнетақы мен жәрдемақы есептеу үшін — 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап айына 50 851 ₸ (№ 239-VIII Заңның 7-бабы, adilet.zan.kz бойынша 03.10.2026 салыстырылды). Ұлттық статистика бюросының 2026 жылғы III тоқсандағы деректері бойынша нақты шама жан басына 72 791 ₸.
Неге бір жерде 50 851 ₸, ал жаңалықтарда 72 791 ₸ деп жазады?
50 851 ₸ — заңда бекітілген шама, ол 2026 жыл бойы өзгермейді және әлеуметтік төлемдердің базасы болып табылады. 72 791 ₸ — Ұлттық статистика бюросының III тоқсан бағасы бойынша есебі; ол әр тоқсан сайын өзгереді және төлемдердің мөлшеріне тікелей әсер етпейді.
Күнкөріс деңгейі қай өңірде ең жоғары?
Ұлттық статистика бюросының 2026 жылғы III тоқсандағы деректері бойынша — Алматы қаласында, 80 928 ₸. Ең төменгісі — Батыс Қазақстан облысында, 63 796 ₸.
2027 жылы ең төменгі күнкөріс деңгейі көтеріле ме?
2027–2029 жылдарға арналған бюджет туралы заң жобасы бойынша — 55 173 ₸-ге дейін, яғни 4 322 ₸-ге (шамамен 8,5%, редакция есебі) өседі. Жоба Құрылтайдың қарауында, заңға қол қойылғанға дейін сома өзгеруі мүмкін.

Дереккөздер

Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.

  1. ҚР 08.12.2025 № 239-VIII «2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» Заңы, 7-бап · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
  2. Ұлттық статистика бюросы: ең төменгі күнкөріс деңгейінің шамасы, 2026 жылғы III тоқсан · тексерілді 2026 жылғы 30 қыркүйек
  3. «2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» ҚР Заңының жобасы, 8-бап («Ашық НҚА» порталы) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан

Осы тақырыпқа қатысты