ЭШФ АЖ порталы: тіркелу, кіру және жиі кездесетін қателер
Не өзгерді
Қызметкерлерге электрондық сенімхат арқылы қолжетімділік беру, портал интерфейсінде ЭШФ жазу, «ИС ЭСФ» мобильді қосымшасы мен API туралы бөлімдер қосылды; ЭШФ-тің өз анықтамасы глоссарийге көшірілді.

Қысқаша
- ЭШФ АЖ — электрондық шот-фактуралардың мемлекеттік жүйесі: онда ЭШФ-тен бөлек орындалған жұмыстар актілері мен тауарларға арналған ілеспе жүкқұжаттар (ТІЖ; орысша СНТ) да ресімделеді.
- 2026 жылғы Қағидалар бойынша ЭШФ АЖ-де тіркелу биометриялық сәйкестендіру мен келісімге ЭЦҚ-мен қол қою арқылы өтеді; заңды тұлғаны тек басшы тіркейді.
- ЖК жүйеге ҰКО-ның жеке тұлға кілтімен кіреді; ЖШС үшін келісімді басшы екі кілтпен — өзінің жеке тұлға кілтімен және өз ЖСН-і бар заңды тұлға кілтімен куәландырады; eGov Mobile кілті порталға жарамайды.
- Бухгалтер мен басқа қызметкерлер жүйеде басшы немесе ЖК ЭШФ АЖ-де ресімдейтін электрондық сенімхат бойынша жұмыс істейді; сенімхатты кез келген уақытта өзгертуге немесе кері қайтарып алуға болады.
- ЭШФ жазу бұғатталса, себебі көбіне Салық кодексінің 88-бабы бойынша тоқтата тұру: салық органы оны бір жұмыс күні ішінде ресімдейді, мысалы хабарлама орындалмағанда.
ЭЦҚ кілті қолыңызда болса, электрондық шот-фактуралардың ақпараттық жүйесінде (ЭШФ АЖ) тіркелу бір рет кірумен бітеді. Порталға Ұлттық куәландырушы орталықтың (ҰКО) кілтімен кіресіз, мәртебе таңдайсыз, биометриялық сәйкестендіруден өтесіз және келісімге өз электрондық цифрлық қолтаңбаңызбен (ЭЦҚ) қол қоясыз. Жеке кәсіпкер (ЖК) жеке тұлғаның кілтімен тіркеледі. Жауапкершілігі шектеулі серіктестікті (ЖШС) тек басшы тіркей алады және ол үшін екі кілт керек: өзінің жеке тұлға кілті мен заңды тұлға кілті. Кілт әлі жоқ болса, алдымен ЭЦҚ-ны pki.gov.kz-те қашықтан алыңыз.
Төменде — кіру мен тіркелу, бухгалтерге қолжетімділік беру, интерфейсте құжат жазу, қосымша және ЭШФ АЖ істемей тұрғанда немесе кіргізбегенде не істеу керегі.
ЭШФ АЖ-ге қайда кіреді және не дайындау керек
ЭШФ АЖ — Мемлекеттік кірістер комитетінің (МКК) электрондық шот-фактуралар жүйесі. Барлығына ортақ кіру нүктесі — esf.gov.kz порталы; онда ЭШФ-тен бөлек орындалған жұмыстар актілері мен тауарларға арналған ілеспе жүкқұжаттар (ТІЖ; орысша СНТ) да ресімделеді. «Виртуальный склад» (виртуалды қойма) модулі ЭШФ АЖ-нің бөлігі, бірақ бөлек порталда — esf-vs.gov.kz сайтында жұмыс істейді. 2026 жылдан жүйе ЕАЭО тауарларын қадағалаудың ұлттық жүйесі рөлін де атқарады (СК 180-бабы).
Жүйеде жазылатын құжаттың өзі бөлек талданған: электрондық шот-фактура деген не, оны кім және қашан жазуға міндетті — глоссарийде. Мұнда тек порталмен жұмыс туралы.
Алғаш кірер алдында үш нәрсе керек: жарамды ҰКО кілті, орнатылған NCALayer және қай мәртебемен жұмыс істейтініңізді анықтау. ҚҚС төлеушіде ЭШФ жазу міндеті есепке тұрған күннен басталады — тәртібі ҚҚС бойынша тіркелу материалында.
ЭШФ АЖ-ге қай ЭЦҚ кілтімен кіреді?
ЖК-ға ҰКО шығарған жеке тұлға ЭЦҚ-сы керек. Жазып беру қағидалары бойынша ЖШС атынан ЭШФ АЖ-мен жасалатын келісімді бір мезгілде үш нәрсе куәландырады: басшының жеке тұлға ЭЦҚ-сы, басшының ЖСН-і жазылған заңды тұлға ЭЦҚ-сы және оның биометриясы. Қызметкерлерге қызметкер үлгілеріндегі кілттер беріледі, соның ішінде «Сотрудник с правом подписи» (қол қою құқығы бар қызметкер). ҰКО-да ЖК-ға арналған бөлек үлгі жоқ.
Қосымшалардың ішінде берілетін қолтаңбалар порталға жарамайды. eGov Mobile-да шығарылған сертификат тек сол қосымшаның ішінде жұмыс істейді, ал Kaspi ЭЦҚ-сы Kaspi.kz-тегі өтінімдерге арналған. Компьютерде ЭШФ АЖ үшін pki.gov.kz-тен алынған кілт пен NCALayer бағдарламасы керек. Бағдарламаны тек ncl.pki.gov.kz сайтынан жүктеңіз.
Кілт кіретін сәтте жарамды болуы тиіс. Мерзімі өткен сертификатты портал қабылдамайды, ал оны онлайн қайта шығару мерзім біткенге дейін ғана мүмкін — ҰКО жеке кабинетінде. Ұйым мен қызметкерлердің міндетіне қарай кілтті қалай таңдау керегі — кәсіпкерге ЭЦҚ: ЖК мен ЖШС материалында.
ЭШФ АЖ-де қалай тіркелуге болады?
Шот-фактураны жазып беру қағидалары (Қаржы министрлігінің № 629 бұйрығы, 2026 жылғы 1 қаңтардан күшінде) бойынша әр мәртебедегі қатысушы биометриялық сәйкестендіру мен келісімге ЭЦҚ-мен қол қою арқылы тіркеледі. ЖК мен ЖШС тәртібінде бір ғана айырма бар: кім тіркейді.
- Кілттің мерзімін тексеріңіз: компьютердегі файл 1 жыл, чипі бар жеке куәліктегі, бұлттағы немесе қорғалған тасымалдағыштағы кілт 3 жыл жарамды (ҰКО қағидалары, 15-тармақ).
- NCALayer-ді орнатыңыз немесе жаңартыңыз — онсыз браузер кілттер қоймасын көрмейді.
- esf.gov.kz порталына кіріп, мәртебе таңдаңыз: кәсіпкерге «ИП/частная практика» (ЖК/жеке практика), ЖШС-ке «юридическое лицо» (заңды тұлға).
- Биометриялық сәйкестендіруден өтіңіз.
- Келісімге өз ЭЦҚ-сыңызбен қол қойыңыз.
Мәртебе неге маңызды? «Физическое лицо» (жеке тұлға) мәртебесіндегі қатысушы ЭШФ жазбайды, ұйымның уәкілетті қызметкерлерін қоспағанда. Жеке тұлға ретінде тіркелген ЖК шот-фактура жаза алмайды. ЖШС-ті тек басшы тіркейді. Бухгалтер одан кейін қосылады және ЭШФ АЖ-дегі электрондық сенімхат бойынша өз кілтімен жұмыс істейді. ЖШС әлі ашылу сатысында болса, алдымен ЖШС тіркеуден өтіп, басшының кілтін алыңыз.
| Көрсеткіш | ЖК | ЖШС |
|---|---|---|
| Тіркелуге арналған кілт | ҰКО-ның жеке тұлға ЭЦҚ-сы | басшының жеке тұлға кілті + оның ЖСН-і бар заңды тұлға кілті |
| ЭШФ АЖ-дегі мәртебе | «ИП/частная практика» | «юридическое лицо» |
| Кім тіркейді | кәсіпкердің өзі | тек басшы |
| Жеке басты растау | биометрия + келісімге ЭЦҚ-мен қол қою | биометрия + келісімге ЭЦҚ-мен қол қою |
| Кілттің құны | тегін | тегін |
| Кілттің мерзімі | 1 жыл (файл) немесе 3 жыл (чип, бұлт, тасымалдағыш) | 1 жыл немесе 3 жыл |
Бухгалтер мен қызметкерлерге қолжетімділікті қалай береді?
Қызметкер ЭШФ АЖ-де өз кілтімен жұмыс істейді, ал өкілеттікті оған заңды тұлғаның басшысы немесе ЖК-ның өзі жүйенің ішіндегі электрондық сенімхатпен береді. Бұл тәртіп Жазып беру қағидалары мен ЭШФ АЖ қатысушысымен жасалатын Келісімде бекітілген.
Сенімхат туралы білу керегі:
- басшы немесе ЖК уәкілетті тұлғаның құқықтарын кез келген уақытта қарап, өзгерте алады немесе құқықтан айыра алады;
- ЖК уәкілетті тұлғаға ЭШФ жасау, қарау және басып шығару шегінде құқық береді және олардың мерзімін көрсетеді;
- заңды тұлға ЭШФ-ке қол қою құқығын бірнеше қызметкерге қатар бере алады;
- сенімхат қайта сенім білдіру құқығынсыз беріледі, ал оны кері қайтарып алу шешім қабылданған сәттен бастап бір күнтізбелік күннен кешіктірілмейді.
Қызметкерге кілт «Сотрудник с правом подписи» немесе «Сотрудник организации» үлгісі бойынша рәсімделеді: өтінімді қызметкердің өзі береді, басшы оны ҰКО кабинетінде растайды. Тәртібі — қызметкерге арналған ЭЦҚ материалында. Бухгалтер жұмыстан кетсе, ЭШФ АЖ-дегі сенімхатты және ҰКО-дағы сертификатты кері қайтарып алыңыз — бұл екі бөлек әрекет.
Портал интерфейсінде ЭШФ-ті қалай жазады?
Веб-порталда да, қосымшада да реті бірдей: құжат жасау, бланк бөлімдерін толтыру, ЭЦҚ-мен қол қою және жіберу. Портал анықтамасы біздің тексеруімізде ашылмады, сондықтан төменде батырма атауларынсыз, Жазып беру қағидалары бойынша тәртіп берілген.
Қадамдар ретімен
- Қадам 1
ЭШФ жасаңыз. Қол қойылғанға дейін ол «Черновик» (жоба) мәртебесінде сақталады, оны толықтыруға болады.
- Қадам 2
Алушының деректемелерін, шартты және тауарлар көрсетілетін G бөлімін толтырыңыз; 20-баған — ЭШФ-тегі тауар сәйкестендіргіші.
- Қадам 3
Құжатқа ЭЦҚ-мен қол қойыңыз. Тәуекелдерді басқару жүйесі тәуекел анықтаса, биометрия қажет болады.
- Қадам 4
Жіберіп, мәртебесін бақылаңыз: алдымен «Не просмотрен» (қаралмаған), кейін «Доставлен» (жеткізілді); сатып алушы ҚҚС төлеуші болса, ЭШФ-ті растайды немесе қабылдамайды.
Жіберілген құжаттағы қате түзету арқылы емес, жаңа құжатпен шешіледі — тәртібі түзетілген және қосымша ЭШФ талдауында.
Жобаны жіберілген құжатпен шатастырмаңыз. Жобаны сізден басқа ешкім көрмейді және ол жазу мерзімін жаппайды. Шот-фактура қол қойылып, жіберілгеннен кейін ғана жазылды деп саналады.
Мобильді қосымша, API және желісіз жұмыс
Жазып беру қағидалары ЭШФ АЖ-нің екі қосымшасын атайды: интернет арқылы жұмыс істеуге арналған веб-қосымша және қатысушылардың есеп жүйелерімен интеграцияға арналған API-интерфейс. API арқылы бухгалтерия ЭШФ-ті порталға кірмей, есеп бағдарламасынан тікелей жазады; Қағидалардағы құжат мәртебелерінің ішінде «Импортированный» (импортталған) да бар.
«ИС ЭСФ» мобильді қосымшасын МКК шығарған; App Store-дағы соңғы нұсқасы — 2024 жылғы 8 маусымдағы 1.0.4. Онда ЭШФ жасайды, жібереді және кері қайтарып алады, ТІЖ, актілер және шарттармен жұмыс істейді, ал басшы қызметкерлерді шақырып, оларға өкілеттік береді. ЭЦҚ, ЖСН мен құпиясөз, төрт таңбалы код немесе телефон биометриясы арқылы кіруге болады, бірақ тек веб-порталда тіркелгеннен кейін.
2026 жылғы Қағидаларда ЭШФ-ті байланыссыз жазатын бөлек желісіз қосымша жоқ. Интернет болмаса, заңды қосалқы жол қалады — қағаз шот-фактура, ол туралы төменде.
ЭШФ АЖ неге кіргізбейді немесе ЭШФ жазуға мүмкіндік бермейді?
Көбіне себеп — мерзімі өткен кілт, орнатылмаған NCALayer, қате мәртебе немесе салық органының ЭШФ жазуды тоқтата тұруы. ЭШФ АЖ-нің өз анықтамасы біздің тексеруімізде ашылмады, сондықтан төменде портал батырмаларының мәтінінсіз, СК мен Қағидалардағы тетік берілген.
| Белгі | Себеп | Шешім |
|---|---|---|
| Браузер кілт таңдауды ұсынбайды | NCALayer орнатылмаған немесе ескірген | ncl.pki.gov.kz-тен жаңа нұсқасын жүктеу |
| Кілт қабылданбайды | Сертификаттың мерзімі өткен | Кілт жарамды болса — ҰКО кабинетінде қайта шығару; мерзімі өтсе — жаңа өтінім |
| Телефондағы кілт жарамайды | eGov Mobile сертификаты тек қосымшада жұмыс істейді | pki.gov.kz-те ҰКО кілтін рәсімдеу |
| ЖК ЭШФ жаза алмайды | «Физическое лицо» мәртебесімен тіркелген | «ИП/частная практика» мәртебесімен тіркелу |
| Бухгалтер қол қоя алмайды | Сенімхат жоқ немесе мерзімі өткен | Басшыдан жаңа сенімхат алу |
| ЭШФ «В ожидании биометрической идентификации» күйінде тұр | Тәуекелдерді басқару жүйесі тәуекел анықтаған | Биометриядан өту; онсыз жазу мүмкін емес |
| ЭШФ жазу бұғатталған | СК 88-бабы бойынша тоқтата тұру | Хабарламаны орындау немесе есептілікті тапсыру, содан кейін өз мемлекеттік кірістер басқармаңызға (МКБ) жүгіну |
Тәуекел кезіндегі биометрия туралы: СК 209-бабы бойынша мұндай ЭШФ-ті жазушының биометриялық деректерімен қосымша куәландырады. Жазып беру қағидаларының 27-тармағы бойынша тексеру жазу кезінде күніне бір рет, барлығы үш рет өтеді, одан кейін жүйе ЭШФ-ті биометриясыз жазуға мүмкіндік береді. Биометриядан өтпесеңіз, жазу мүмкін болмайды, ал ЭШФ «Биометрическая идентификация не пройдена в срок» (биометриялық сәйкестендіру мерзімінде өтпеді) күйін алады.
Жазуды тоқтата тұруды салық органы бір жұмыс күні ішінде ресімдейді. Мысалы, айналымның нақтылығын немесе орналасқан жерді растау туралы хабарлама орындалмаса не ҚҚС бойынша есептілік жарты жыл тапсырылмаса. Тоқтата тұру кезеңінде қағаз ЭШФ-ке рұқсат бар. ЭШФ жазбағаны және кешіктіргені үшін Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексте (ӘҚБтК) айыппұл бар, мөлшері — ЖК-ға арналған айыппұлдар материалында.
ЭШФ АЖ бүгін істемей тұрса, не істеу керек?
Жүйе тек сізге емес, бәріне қолжетімсіз болса, заңда қосалқы жол бар: ЭШФ АЖ-нің іркілісі расталғанда шот-фактураны қағазға жазуға болады. Кейін оны жүйеге 15 күнтізбелік күн ішінде, төтенше жағдайда — 30 күн ішінде енгізесіз.
Бұл — СК 209-бабының (ҚҚС төлемейтіндерге) және 492-бабының (ҚҚС төлеушілерге) нормасы. Қағаз нұсқа тек төрт жағдайда рұқсат етіледі: байланыс желісі жоқ, ЭШФ АЖ-нің іркілісі расталған, жазу 88-бап бойынша тоқтатылған немесе төтенше жағдай жарияланған. Жалпы мерзім — айналым жасалған күннен бастап 15 күнтізбелік күн. Бұл күндерді қалай санау керегі және мерзім қай жерде басқаша екені — 2026 жылғы ЭШФ жазу ережелері материалында.
Бір олқылық бар: іркіліс қашан «расталған» деп есептелетінін және растауды қайдан алатынын СК көрсетпейді. Қатенің скриншоты мен күнін сақтап қойыңыз — инспектор сұрақ қойса, бұл сіздің дәлеліңіз.
ЭШФ АЖ бойынша көмекке қайда жүгінеді?
ЭЦҚ кілті бойынша — ҰКО қолдау қызметіне: 1414, support@goscorp.kz. ЭШФ АЖ байланыс орталығының нөмірі біздің салыстыруымызда расталмады, сондықтан оны келтірмейміз; мобильді қосымшада кері байланысқа арналған «Служба поддержки» (қолдау қызметі) мәзірі бар. Жазу бұғатталса, тіркелген жеріңіздегі салық органына жүгініңіз.
Жазылып қойған құжаттағы қате қолдау қызметі арқылы емес, түзетілген немесе қосымша ЭШФ арқылы шешіледі — тәртібі түзетілген және қосымша ЭШФ материалында. Тауар сәйкестендіргіші бағанына не жазатыныңызды білмесеңіз, ЭШФ-тегі тауар сәйкестендіргіші талдауын қараңыз. Қолма-қол ақша мен Kaspi QR қабылдайтын бөлшек саудада касса мәселесі де туындайды — ол туралы онлайн-касса нұсқаулығында.
ЖК-ның тіркеу деректері өзгерсе, оларды жаңарту тәртібі — ЖК деректерін өзгерту материалында, ал қызметті тоқтатуды жоспарласаңыз — қызметі жоқ ЖК-ны жабу нұсқаулығында. Кәсіпкерге қажет басқа қадамдар «Өз ісің» бөлімінде жиналған.
Келесі қадам
- Өз ісіңКәсіпкерлік 2027: ЖК қашан міндетті, ЖК мен ЖШС-ті бір жұмыс күнінде тегін тіркеу, салық режимі, деректерді…
- Оңайлатылған декларация 2027: мөлшерлеме, лимит, кім қолдана аладыОңайлатылған декларация 2027: табыстың 4%-ы, 2026 жылы облыс орталықтарында 2% не 3%, лимит жылына 600 000…
- ЖК-ға арналған айыппұлдар 2027: декларация, касса және кешіктіру үшін (айыппұл қайда, өсімпұл қайда)ЖК-ға айыппұлдар 2027 ӘҚБтК бойынша: декларация үшін — ескерту, қайталанса 30 АЕК; ЭШФ — 40 және 20 АЕК; касса…
- ЖК-ның салық күнтізбесі 2026–2027Салық күнтізбесі 2027, Қазақстан: 910, 220, 200 және 100 нысандарын тапсыру мен салық төлеу мерзімдері…
Жиі қойылатын сұрақтар
ЭШФ АЖ деген не, қарапайым тілмен?
Жеке кәсіпкер ЭШФ АЖ-де қалай тіркеледі?
ЭШФ бүгін неге істемей тұр?
ЭШФ АЖ қолдау қызметінің телефоны қандай?
ЖШС-ті ЭШФ АЖ-де бухгалтер тіркей ала ма?
ЭШФ АЖ-нің мобильді қосымшасы бар ма?
Дереккөздер
Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.
- ҚР 18.07.2025 № 214-VIII Салық кодексі: 88-бап (ЭШФ жазуды тоқтата тұру), 180-бап (қадағалау), 209 және 492-баптар (қағаз ЭШФ, биометрия) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҚР Қаржы министрінің 28.10.2025 № 629 бұйрығы — шот-фактураны жазып беру қағидалары: ЭШФ АЖ қатысушысының мәртебелері мен тіркелуі, тәуекел кезіндегі биометрия · тексерілді 2026 жылғы 23 қазан
- Қаржы министрлігінің № 629 бұйрығы, zakon.uchet.kz айнасы: электрондық сенімхат және уәкілетті тұлғалардың құқықтары (Қағидалардың 12-тармағы, Келісім), веб-қосымша және API (19-тармақ), ЭШФ мәртебелері (14-тармақ), орысша · тексерілді 2026 жылғы 16 қараша
- App Store: «ИС ЭСФ» қосымшасы (әзірлеуші — ҚР ҚМ МКК), 1.0.4 нұсқа, 08.06.2024 · тексерілді 2026 жылғы 16 қараша
- 28.08.2026 № 522/НҚ бұйрық, 3-қосымша — ҚР ҰКО қағидалары: сертификат мерзімдері, тегін беру · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- NCALayer — браузерде ЭЦҚ-мен жұмыс істеуге арналған ҰКО бағдарламасы · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҚР ҰКО: сертификаттарды кері қайтарып алу, қолдау қызметінің байланыстары · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- pro1c.kz, 01.09.2025: ЭШФ АЖ үшін ЖК мен ЖШС-ке қай ЭЦҚ кілті керек · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан