2026 жылы қандай салық режимдері жойылды және қайда көшу керек
Не өзгерді
2026 жылғы 1 қаңтардан 2026 жылғы Салық кодексі бойынша жеті арнаулы режим үшеуге қысқарды: патент, тіркелген шегерім, мобильді қосымша, бөлшек салық және ауыл шаруашылығы өнімін өндіруші заңды тұлғалардың режимі енді қолданылмайды, өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған режим пайда болды.

Қысқаша
- 2026 жылғы 1 қаңтардан Қазақстанда үш арнаулы салық режимі бар — өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін, оңайлатылған декларация негізінде және шаруа немесе фермер қожалықтары үшін (2026 жылғы СК, 715-бап); бұған дейін олар жетеу еді (2017 жылғы СК, 678-бап).
- Жаңа кодекске патент, тіркелген шегерім, арнаулы мобильді қосымша, бөлшек салық және ауыл шаруашылығы өнімін өндірушілер мен ауыл шаруашылығы кооперативтерінің режимі өтпеді; МКК олардың төртеуін жойылды деп атайды, мобильді қосымшаны атамайды.
- Басқа режимді таңдамаған патенттегі және мобильді қосымшадағы ЖК-лар 2026 жылғы 1 наурызда 2026 жылғы 1 қаңтар күнімен есептен шығарылды; олардың жолы — өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі немесе ЖК-ны қайта тіркеу.
- 2026 жылғы 1 наурызға дейін хабарлама бермеген тіркелген шегерім, бөлшек салық және бұрынғы оңайлатылған режим төлеушілері 2026 жылғы 1 қаңтардан жалпыға бірдей белгіленген тәртіпті қолданушы деп танылды (840-баптың 3-тармағы).
- «1 наурызға дейін» мерзімі бір реттік болды: жыл сайынғы мерзім жоқ, қазір режим жыл ішінде 716-баптағы шектеулермен хабарлама арқылы ауыстырылады.
2026 жылғы салық режимдері Қазақстанда — жалпыға бірдей белгіленген тәртіп және үш арнаулы режим: өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін, оңайлатылған декларация негізінде және шаруа немесе фермер қожалықтары үшін (2026 жылғы Салық кодексі, 715-бап). 2026 жылға дейін арнаулы режим жетеу еді. Патент, тіркелген шегерім, арнаулы мобильді қосымша, бөлшек салық және ауыл шаруашылығы өнімін өндірушілер мен ауыл шаруашылығы кооперативтерінің режимі жаңа кодекске өтпеді.
Не істеу керегі 2025 жылы қай режимде болғаныңызға байланысты. Хабарлама бермеген патенттегі және мобильді қосымшадағы жеке кәсіпкерлер (ЖК) 2026 жылғы 1 наурызда 1 қаңтар күнімен есептен шығарылды. Олардың жолы — өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі. Басқа бұрынғы режимдердің төлеушілері 2026 жылғы 1 наурызға дейін хабарлама бермесе, 1 қаңтардан жалпыға бірдей белгіленген тәртіпті (ЖБТ) қолданушы деп танылды. Төменде — жеті режимнің бәрі бойынша «бұрын → қазір → не істеу керек» кестесі, үш жаңа режимнің шарттары және режимді қазір қалай ауыстыруға болатыны.
2026 жылы қандай салық режимдері қолданылады?
Үш арнаулы режим және жалпыға бірдей белгіленген тәртіп. Әр арнаулы режимнің өз табыс лимиті мен өз мөлшерлемесі бар. Арнаулы режимді таңдамаған адам салықты ЖБТ бойынша төлейді.
| Режим | Кім қолдана алады | Табыс лимиті | Салық | Кезең |
|---|---|---|---|---|
| Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін | ЖК-сыз жеке тұлға, ҚР азаматы немесе қандас, жұмыскерсіз, қызмет түрі рұқсат етілген тізбеде | Айына 300 АЕК (1 297 500 ₸) | ЖТС 0% + 4% әлеуметтік төлемдер | Ай |
| Оңайлатылған декларация | Тыйым салынған тізбеден тыс ЖК мен резидент заңды тұлғалар | Жылына 600 000 АЕК (2 595 000 000 ₸) | Табыстың 4%-ы, мәслихат ±50% | Жартыжылдық |
| Шаруа немесе фермер қожалықтары үшін | Шаруа және фермер қожалықтары | — | ЖТС 0,5% | — |
| Жалпыға бірдей белгіленген тәртіп | Арнаулы режимде емес барлық тұлға | — | ЖК: ЖТС 10%/15%; ЖШС: КТС 20% | Жыл |
Шетелдіктер өзін-өзі жұмыспен қамтыған бола алмайды: режим ҚР азаматтары мен қандастарға ғана арналған (718-баптың 2-тармағы). Әр режимнің толық шарттары — 2026 жылғы оңайлатылған режим, өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған режим және жалпыға бірдей белгіленген тәртіп нұсқаулықтарында. Кодекстің барлық өзгерісіне шолу — 2026 жылғы Салық кодексі материалында.
Бұрын → қазір → не істеу керек: жеті режим бойынша кесте
Ескі кодекстің жеті режимінің екеуі жаңа шарттармен сақталды, біреуін өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі алмастырды, төртеуі жоғалды. Әрқайсысының тағдырын СК-ның өтпелі 840-бабы шешті.
| 2026 жылға дейін (2017 жылғы СК) | 2026 жылдан | Төлеушіге не болды | Қазір не істеу керек |
|---|---|---|---|
| Патент (жылына 3 528 АЕК-ке дейін табыс) | Режим жоқ | Хабарламасыз — 01.01.2026 күнімен 2026 жылғы 1 наурызда ЖК ретінде есептен шығарылды (840-баптың 1-тармағы) | Өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде жұмыс істеу немесе режимді таңдап, ЖК-ны қайта тіркеу |
| Арнаулы мобильді қосымша (жылына 3 528 АЕК-ке дейін) | Пайдаланушылары өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға ауыстырылды | Патенттегідей: ЖК ретінде есептен шығару (840-баптың 1-тармағы) | Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі — e-Salyq Business-тегі бірінші чектен |
| Оңайлатылған декларация (3%, жартыжылдыққа 24 038 АЕК, 30 жұмыскерге дейін) | Жаңа шарттармен сақталды: 4%, жылына 600 000 АЕК, жұмыскер саны шектелмейді | 2026 жылғы 1 наурызға дейін хабарлама берілсе — 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап оңайлатылған режим; берілмесе — ЖБТ | 910.00 нысанын жаңа ережемен тапсыру немесе ЖБТ-ден хабарламамен көшу |
| Тіркелген шегерім (144 184 АЕК-ке дейін, 50 жұмыскерге дейін) | Режим жоқ | Хабарламамен — оңайлатылған режим; хабарламасыз — 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап ЖБТ (840-баптың 3-тармағы) | ЖБТ мен оңайлатылған режимді салыстырып, қаласаңыз хабарлама беру |
| Бөлшек салық (4%/8%, 600 000 АЕК, 200 жұмыскерге дейін) | Режим жоқ; шарттарын оңайлатылған режим мұраға алды | Хабарламамен — оңайлатылған режим; хабарламасыз — ЖБТ | Режимді және қызмет түрінің кодын тексеріп, қажет болса көшу |
| Шаруа немесе фермер қожалықтары (бірыңғай жер салығы) | Сақталды: шаруа немесе фермер қожалықтарына арналған режим, ЖТС 0,5% | Көшуді салық органдары хабарламасыз жүргізді | Шаруа қожалықтары режимінің жаңа ережелерімен жұмыс істеу |
| Ауыл шаруашылығы өнімін өндірушілер мен ауыл шаруашылығы кооперативтері | Режим жоқ | Хабарламасыз — 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап ЖБТ (840-баптың 3-тармағы) | Нысаны сәйкес келсе, оңайлатылған режимді немесе шаруа қожалықтары режимін қарастыру |
Шаруа немесе фермер қожалықтары туралы жол 2026 жылдың басында бұқаралық ақпарат құралдары арқылы жеткен Мемлекеттік кірістер комитетінің (МКК) түсіндірмелеріне сүйенеді. Кодекстің өзінде шаруа қожалықтары «хабарлама жоқ — демек ЖБТ» ережесінен шығарылған (840-баптың 3-тармағы). Бұрынғы бөлшек салық төлеушілеріне бөлек материал арналған — бөлшек салық жойылды, не істеу керек.
Қанша режим жойылды — төртеу ме, бесеу ме?
Дереккөздер әртүрлі санайды, ал екі есеп те өз қисыны бойынша дұрыс. «Жетеу еді — үшеу қалды» деген тұжырым бұдан өзгермейді.
МКК 2026 жылғы 23 ақпандағы жарияланымында төрт режимді жойылды деп атайды: патент, тіркелген шегерім, бөлшек салық және ауыл шаруашылығы өнімін өндіруші заңды тұлғалардың режимі (ШҚО бойынша МКД). Арнаулы мобильді қосымша бұл тізімде аталмаған. Ал ескі кодекстің 678-бабын жаңа кодекстің 715-бабымен салыстырсақ, жаңа кодексте мобильді қосымша режимі де жоқ. Оның пайдаланушыларын 840-баптың 1-тармағы өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға ауыстырады. Осылай санасақ, бесеуі жойылды, ал оңайлатылған режим мен шаруа қожалықтарының режимі жаңа шарттармен сақталды.
Бизнес үшін саннан гөрі жоғарыдағы кестеде дәл сізге қатысты жол маңыздырақ. Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі атауы өзгерген ескі режим емес, жаңа режим: оның өз шарттары, өз лимиті және өз бастау тәртібі бар.
Патентте немесе мобильді қосымшада болсаңыз, не істеу керек?
Басқа режим туралы хабарлама бермесеңіз, салық органы сізді 2026 жылғы 1 наурызда ЖК ретінде есептен автоматты түрде шығарды. Есептен шығару күні 2026 жылғы 1 қаңтар деп саналады (840-баптың 1-тармағы). Одан әрі екі жол бар.
Өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде жұмыс істеу. Режим мына жағдайда сай келеді: сіз ҚР азаматысыз немесе қандассыз, жалдамалы жұмыскерсіз жұмыс істейсіз, қызмет түріңіз Үкіметтің рұқсат етілген тізбесінде бар, ал табысыңыз айына 300 АЕК-тен аспайды (2026 жылы 1 297 500 ₸). ЖК қажет емес: жеке табыс салығы (ЖТС) 0%, әлеуметтік төлемдер табыстың 4%-ы. Олар әрқайсысы 1%-дан тұрады: әлеуметтік аударымдар (ӘА), міндетті зейнетақы жарналары (МЗЖ), жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналары (ЖМЗЖ) және міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру (МӘМС) жарналары. Режим e-Salyq Business қосымшасындағы бірінші чек күнінен басталады. Бір ай ішінде табыс болмаса, салық органы режимдегі есептен шығарады (МКК-ның 20.01.2026 түсіндірмесі).
ЖК-ны қайта тіркеу. Жұмыскер керек болса, табыс өзін-өзі жұмыспен қамтығандардың лимитінен жоғары болса немесе қызмет түрі рұқсат етілген тізбеде жоқ болса, ЖК тіркеңіз. Оңайлатылған режимді қызметтің басталғаны туралы хабарламада бірден таңдаңыз. Таңдамасаңыз, әдепкі бойынша ЖБТ-де боласыз (716-баптың 2-тармағы). Қадамдары — ЖК-ны қалай ашу керек нұсқаулығында, ал екі нұсқаны салыстыру — өзін-өзі жұмыспен қамтыған немесе ЖК материалында.
Бұрынғы тіркелген шегерім, бөлшек салық және оңайлатылған режим төлеушілеріне не істеу керек?
Алдымен қазіргі режиміңізді анықтаңыз. 2026 жылғы 1 наурызға дейін хабарлама берсеңіз — 1 қаңтардан оңайлатылған режимдесіз. Бермесеңіз — 1 қаңтардан ЖБТ-десіз (840-баптың 3-тармағы). Бұл бұрынғы оңайлатылған режимге де, тіркелген шегерімге де, бөлшек салыққа да қатысты.
ЖБТ белгісі: салық органы сізден 2026 жыл үшін 910.00 нысанын 15 ақпанға дейін емес, жылдық 220.00 декларациясын 2027 жылғы 31 наурызға дейін күтеді. Режимді МКК-ның салықтық әкімшілендіру ақпараттық жүйесіндегі (орысша ИСНА) салық төлеуші кабинетінен немесе e-Salyq Business қосымшасынан тексеруге болады.
ЖБТ-де болсаңыз, екі жол бар. ЖБТ-де қалу шығыс көп және құжатпен расталған кезде тиімді: 10% ЖТС шығыс шегерілген табыстан алынады. Оңайлатылған режимге көшу үстеме баға жоғары болғанда тиімді: мәслихат шешіміне қарай айналымнан 2–4% салық. Көшу қолданылатын режим туралы хабарлама арқылы жасалады, оңайлатылған режим хабарлама берілген күннен басталады (716-баптың 4, 9-тармақтары).
Бір жылдық шектеу туралы ескерту. Оңайлатылған режимнен ЖБТ-ге көшкен адам ЖБТ-де бір күнтізбелік жыл өткен соң және соңғы жылдағы табысы 600 000 АЕК-тен аспаса ғана қайта алады (716-баптың 7-тармағы). Бұл шектеу 840-баптың өтпелі нормасымен ауыстырылғандарға қолданыла ма — кодекс тікелей айтпайды. Хабарлама бергенге дейін өз мемлекеттік кірістер басқармаңыздан (МКБ) нақтылаңыз. Ауыстыру тәртібі — салық режимін қалай ауыстыру керек нұсқаулығында.
Енді жыл сайын 1 наурызға дейін хабарлама беру керек пе?
Жоқ. «2026 жылғы 1 наурызға дейін» — 2026 жылға дейін арнаулы режимдерді қолданғандарға арналған 840-баптың 2-тармағындағы бір реттік өтпелі норма. Мерзімі өтті, кодексте жыл сайынғы мерзім жоқ.
Тұрақты тәртіп мынадай. Жаңа ЖК арнаулы режимді қызметтің басталғаны туралы хабарламада таңдайды. Жаңа заңды тұлға қолданылатын режим туралы хабарламаны мемлекеттік тіркеуден кейін 5 жұмыс күні ішінде береді (716-баптың 1-тармағы). Жұмыс істеп тұрған ЖК режимді жылдың кез келген уақытында хабарламамен ауыстырады, бірақ шектеулер бар. Арнаулы режим шарттары орындалмай қалса — лимиттен асса, тыйым салынған қызмет түрі басталса, — хабарламаны 5 жұмыс күні ішінде беру керек. Табысты лимиттен асыратын мәміле күтілсе — ақша алғанға дейін (716-баптың 11-тармағы).
Хабарламаны ИСНА салық төлеуші кабинетінде («Подать документы» бөлімі — құжаттарды беру), E-Salyq Business қосымшасында, банктердің қосымшаларында немесе орналасқан жердегі МКБ-ге қағаз түрінде береді (МКК-ның 23.12.2025 түсіндірмесі).
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі қай күннен қолданылады?
Салық кодексі бойынша — 2026 жылғы 1 қаңтардан. Кодекс тұтасымен қолданысқа енгізіледі, өзін-өзі жұмыспен қамтығандар тарауына бөлек күн жоқ (848-бап). Нақты адам үшін режим қосымшадағы бірінші чек күнінен басталады.
Жыл басындағы релиздерде аталған «2026 жылғы 1 наурыз» күні — режимнің басталуы емес. Бұл патенттегі және мобильді қосымшадағы ЖК-ларды автоматты түрде есептен шығару күні. МКК да осыны жазады: 2026 жылғы 1 наурыздан салық органдары мұндай ЖК-ларды есептен автоматты түрде шығарады. Дереккөзде «өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі 1 наурыздан» деп жазылса, сөз кодекс нормасы туралы емес, өтпелі оқиға туралы.
Өтпелі кезеңнің қателері: белгі, себеп, шешім
2026 жылғы проблемалардың көбі 1 наурыз мерзімін өткізіп алудан немесе ескі ережелерді жаңа режимдерге көшіруден туындайды.
| Белгі | Себеп | Шешім |
|---|---|---|
| Патентте жұмыс істеген ЖК тізілімнен «жоғалып кетті» | 2026 жылғы 1 наурызда автоматты түрде 01.01.2026 күнімен есептен шығарылды | Өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде жұмыс істеу немесе ЖК-ны қайта тіркеу |
| 2026 жыл үшін 220.00 талап етіледі | 2026 жылғы 1 наурызға дейін хабарлама берілмеген, сіз ЖБТ-десіз | 220.00 нысанын 2027 жылғы 31 наурызға дейін тапсыру немесе хабарламамен оңайлатылған режимге көшу |
| Оңайлатылған режим салығы 3%-бен және жұмыскерлер үшін жеңілдікпен есептелген | 2017 жылғы СК ережелері қолданылған | 2026 жылы — 4% немесе мәслихат мөлшерлемесі, жұмыскер үшін 1,5% жеңілдік жоқ |
| Өзін-өзі жұмыспен қамтыған адам есептен шығарылды | Бір ай ішінде табыс болмаған | Режим қосымшадағы жаңа чек күнінен қайта басталады (716-баптың 9-тармағы) |
| Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің (ӘҚБтК) 270-бабы бойынша ескерту | Арнаулы режим шарттарын бұза отырып қолданылған | Бір жыл ішінде қайталанса — шағын бизнеске 15 АЕК (64 875 ₸) айыппұл |
Әр режим бойынша тапсыру және төлеу мерзімдері — ЖК салықты қай күнге дейін төлейді материалында және салық күнтізбесінде. Оңайлатылған режим салығын өз қалаңыздың мөлшерлемесімен ЖК салығының калькуляторында есептеңіз, декларацияны 910 нысаны нұсқаулығы бойынша толтырыңыз.
2026 жылы не жойылған жоқ
Екі нәрсе жиі режимдердің жойылуымен шатастырылады. Бірыңғай жиынтық төлем (орысша ЕСП) 2026 жылы жойылған жоқ: ол 2019 жылғы 1 қаңтардан 2024 жылғы 1 қаңтарға дейін қолданылды және арнаулы режимдер тізбесіне кірмеген. Ал 2023 жылғы 1 қаңтардан енгізілген жұмыскерлер үшін бірыңғай төлем — басқа төлем, ол жаңа кодексте сақталды (20-бөлім).
Деректер туралы ескерте кетейік. Режимдер кестесі екі кодексті салыстыру және МКК жарияланымдары бойынша жасалды. Бап нөмірлері 2026 жылғы 3 қазандағы редакция бойынша берілген. Қызмет түрлерінің тізбелерін — оңайлатылған режимге тыйым салынғанын және өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға рұқсат етілгенін — Үкімет бекітеді. Олардың құрамын бөлек тексереміз: экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші (ЭҚЖЖ) кодын тексеру қызметі арқылы. Шағын бизнестің барлық режимі мен салығы «Салықтар» бөлімінде жиналған.
Келесі қадам
- Оңайлатылған декларация 2027: мөлшерлеме, лимит, кім қолдана аладыОңайлатылған декларация 2027: табыстың 4%-ы, 2026 жылы облыс орталықтарында 2% не 3%, лимит жылына 600 000…
- Оңайлатылған режимдегі ЖК салығының онлайн калькуляторы 2027ЖК салық калькуляторы 2027: оңайлатылған режимде жартыжылдық салықты қаланың 2–6% мөлшерлемесімен онлайн…
- ЖК-ның салық күнтізбесі 2026–2027Салық күнтізбесі 2027, Қазақстан: 910, 220, 200 және 100 нысандарын тапсыру мен салық төлеу мерзімдері…
- Оңайлатылған декларация (910 нысаны) 2027: қалай толтырып, тапсыру керек910 нысан 2027: 910.00 декларациясы мен 910.01 қосымшасын кім тапсырады, 15 тамыз бен 15 ақпан мерзімдері,…
- Қазақстандағы өзін-өзі жұмыспен қамтығандар 2027: кім, қанша төлейді және қалай болуға боладыӨзін-өзі жұмыспен қамтығандар 2027: айына 300 АЕК-ке дейін табыс, ЖТС 0% және 4% әлеуметтік төлем, e-Salyq…
Жиі қойылатын сұрақтар
2026 жылы Қазақстанда қандай салық режимдері қолданылады?
2026 жылы ЖК үшін патент жойылды ма?
2026 жылы қанша салық режимі жойылды — төртеу ме, бесеу ме?
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар режимі қай күннен қолданылады — 1 қаңтардан ба, 1 наурыздан ба?
Енді жыл сайын 1 наурызға дейін режим туралы хабарлама беру керек пе?
Дереккөздер
Беттегі сандар осы құжаттармен салыстырып тексерілді. Сәйкессіздік тапсаңыз, редакцияға жазыңыз.
- ҚР 18.07.2025 № 214-VIII Салық кодексі: 715-бап (үш арнаулы режим), 716-бап (режимді таңдау және ауыстыру), 718–727-баптар, 840-бап (өтпелі ережелер), 848-бап (қолданысқа енгізу) · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
- ҚР 2017 жылғы Салық кодексі (01.01.2026 күші жойылды): 678-бап (жеті арнаулы режим), 683, 687, 696-3-баптар · тексерілді 2025 жылғы 31 желтоқсан
- ШҚО бойынша МКД (МКК): 2026 жылдан арнаулы салық режимдеріндегі өзгерістер (23.02.2026) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- Жетісу облысы бойынша МКД (МКК): өзін-өзі жұмыспен қамтығандар — есептен шығару және e-Salyq Business (20.01.2026) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- Жетісу облысы бойынша МКД (МКК): жаңартылған оңайлатылған режимге көшу туралы хабарламаны қалай беру керек (23.12.2025) · тексерілді 2026 жылғы 7 қазан
- ҚР ӘҚБтК: 270-бап — арнаулы салық режимін шарттарды бұза отырып қолдану · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
- 2026–2028 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң: АЕК 4 325 ₸ · тексерілді 2026 жылғы 3 қазан
Осы тақырыпқа қатысты
- ҚР Салық кодексі 2026: не өзгерді және 2027 жылдан не өзгереді
- Бөлшек салық жойылды: бұрынғы төлеушілерге не істеу керек
- Салық режимін қалай ауыстыруға болады: оңайлатылған режимнен ЖБТ-ге және кері
- Оңайлатылған декларация 2027: мөлшерлеме, лимит, кім қолдана алады
- Қазақстандағы өзін-өзі жұмыспен қамтығандар 2027: кім, қанша төлейді және қалай болуға болады